Sitotoksik ajanlarla muamele edilen MCF-7 meme kanseri hücre hattında bazı kodlamayan RNA'ların hücresel ve eksozomal ifade düzeylerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Onkoloji Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OĞUZ KOLDEMİR

Danışman: Uğur Gezer

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Genomda protein kodlamayan genler "kodlamayan RNA'lar" (ncRNA'lar) olarak adlandırılırlar. 200 nükleotidten uzun olan ncRNA'lar "Uzun kodlamayan RNA'lar" (lncRNAs) olarak isimlendirilmiştir. Günümüzde binlerce lncRNA keşfedilip önemli biyolojik sinyal yolakları ile ilişkilendirilmiş olsa da hala bir çoğunun işlevi tümüyle aydınlatılamamıştır. Kanser gibi birçok hastalıkta bu moleküllerin ifadelerinin değiştiği belirlenmiştir. Hücrelerden salgılanan eksozomlarda da lncRNA'ların bulunduğu bilinmektedir ve eksozom içerikleri farklılık gösterebilir. Tez çalışmasında, hücre kültürü koşullarında anti-kanser ajanlar olan taksol ve bleomisin ile muamele edilen meme kanser hücre soylarında (MCF-7 ve MDA-MB-231) aday kodlanmayan RNA'ların (lincrna-p21 ve GAS5) gen ifade davranışları incelendi. Hücresel gen anlatım değişimlerinin, bu moleküllerin eksozomal ifadelerini nasıl etkilediği araştırıldı. Gen ifade düzeyleri nicel PZR yöntemi ile incelendi. Taksol ve bleomisin ile muamele edilen MCF-7 hücrelerinde hücresel lincrna-p21 molekülünün ifade düzeylerindeki değişim istatiksel olarak anlamlı bulundu (2.7 ve 2.8 kat artış, p<0.05). GAS5 molekülünün ifade düzeyindeki artış daha sınırlı idi (1.5 kat). Anti-kanser ajan uygulanan MCF-7 hücrelerinden salınan eksozomlarda yüksek oranda lincrna-p21 ve GAS5 birikimi gözlendi. Taksol muamelesi sonrasında eksozomal lincrna-p21 miktarı kontrole göre yaklaşık 2.5 kat artarken, bleomisin uygulamasında artış yaklaşık 5 kat idi. Eksozomal GAS5 miktarının ise 6 kat arttığı belirlendi. MDA-MB-231 hücrelerinde GAS5 ve lincrna-p21 ifade artış oranları istatiksel olarak anlamlı değildi. Bu hücrelerinden salınan eksozomlarda lincrna-p21 seviyelerinde hücresel düzeylerin aksine, anlamlı artışlar saptandı. Taksol, eksozomal lincrna-p21 ifadesini 2.1-3.4 kat, bleomisin ise 2.5-3 kat yükseltmiştir. Bulgularımız, hücresel ve eksozomal lncRNA ifade profillerinin sitotoksik stres türüne, moleküllerin işlevine veya hücre tipine göre farklılık gösterebildiğini ortaya koymaktadır.