Sucul Böceklerde Kış Mevsimi Başlangıcında Fenotipik Esnekliğin Önemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Derya öztürk
Danışman: Serap Koşal Şahin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Küresel iklim değişikliği, sucul ekosistemlerdeki sıcaklıkta, çözünmüş oksijen konsantrasyonunda ve besin zincirinde sebep olduğu değişlikler nedeniyle sucul omurgasızların fenotipini etkileyebilir. Ancak, sucul omurgasızların kış sezonunda meydana gelebilecek olası değişikliklere olan fenotipik tepkileri bilinmemektedir. Bu tez çalışmasında, model tür olarak mayıs sineği olan Cloeon dipterum (Linnaeus, 1761) larvası kullanılarak, kış mevsiminde termal aklimasyonun, akut sıcaklığın ve çözünmüş oksijen konsantrasyonunun metabolizma hızına, hayatta kalma oranına ve vücut ölçülerine etkisi deneysel olarak araştırılmıştır. Çalışma sonucunda; (1) kütleye özgü metabolizma hızının aklimasyon ve akut sıcaklıkları ve çözünmüş oksijen konsantrasyonunun etkisiyle arttığı, (2) sıcaklığın ve besin elverişliliğinin hayatta kalma oranını anlamlı bir şekilde etkilediği, (3) aklimasyon sıcaklığının ve oksijen konsantrasyonunun önemli ölçüde larvanın nispi protein içeriğini etkilerken, kuru ağırlık ve baş genişliği üzerine anlamlı bir etkisinin bulunmadığı ve nispi protein içeriğinin, yüksek aklimasyon sıcaklığında ve normoksik koşullarda daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; bu bulgular, artan sıcaklıkların ve oksijen elverişliliğinin metabolizma hızını, hayatta kalma oranını ve birey fenotipini önemli ölçüde etkilediğini göstermiştir. Küresel iklim değişimden kaynaklı kış mevsimindeki çevresel değişikliklerin özellikle değişen termal rejimin, sucul omurgasızları nasıl etkilediğini daha iyi anlayabilmek ve doğru tahminlerde bulunabilmek için bu alanda daha fazla laboratuvar ve arazi çalışmasına ihtiyaç vardır.