Tanzimat sonrası Dârülfünûn'da tefsir dersleri: 1900-1914 yılları arası bir inceleme
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA EREN
Danışman: Bilal Gökkır
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tez konumuz, Tanzimat sonrasında kurulan ve Dârülfünûn bünyesinde açılan Ulûm-ı Âliye-i Dîniye Şûbesi'ndeki Tefsir dersleridir. Bu konuyu işleme amacımız, Tanzimat sonrası, Dârülfünûn Ulûm-ı Âliye-i Dîniye Şûbesi bünyesinde Tefsir derslerini ele almak, eğitim-öğretim sistemine yansıyan modernleşme etkilerini, din eğitim-öğretiminin başlıca alanlarından olan Tefsir dersleri üzerinde incelemektir. Konumuz, Ulûm-ı Âliye-i Dîniye Şûbesi'nin açılışından kapanışına kadar olan 1900-1914 yıllarıyla sınırlıdır. Çalışmalarımızı sınırladığımız zaman dilimi hem II. Abdulhamid hem de II. Meşrutiyet döneminin bir kısmına tekabül etmektedir. İki döneme ait Dârülfünûn yönetmeliklerine, ders programlarına, Tefsir dersi kitaplarına, düzenlemelere ve hocalar hakkındaki verilere mümkün olduğunca birincil kaynaklardan ulaşılmaya çalışılmaktadır. Dârülfünûn veya bu dönemdeki din eğitim-öğretimini ele alan çalışmalarda karşılaştığımız Tefsir dersleriyle ilgili bilgi ve belgelerden istifade edilmektedir. Elde edilen bilgi ve belgeler analiz edilerek, Tefsir derslerinin mahiyeti ve keyfiyetine yönelik tespitlerde bulunulmaktadır. Ulûm-ı Âliye-i Dîniye Şûbesi'nin, Dârülfünûn bünyesinde bulunması hasebiyle, modern ya da yenilikçi din eğitim-öğretimi veren bir kurum olması hedeflendiği düşünülebilir. Avrupa ülkeleri model alınarak açılan Dârülfünûn'da, siyasi çalkantılar, öğretim kadrosu yetersizliği, imkanların sınırlılığı, ilk ve orta öğretimdeki eksiklikler gibi nedenlerden ötürü hedeflenen standartlara ulaşılamamıştır. II. Meşrutiyet'ten sonra Edebiyat Fakültesiyle gerçekleştirilen toplantılar neticesinde bir takım düzenlemelere gidilse de maddi gerekçelerle bu düzenlemeler kabul edilmemiştir.