Demokratikleşmede Avrupa Birliği’nin çekim etkisi tartışmaları: Doğu Avrupa örneği

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyasal Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEDA KAYA KARABULUT

Danışman: Süleyman Güder

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma Doğu Avrupa'nın AB üyeliği sonrasındaki dönüşümünü kurumlar ve liderlerin kurumlar üzerindeki etkisi üzerinden okumaya çalışarak ortaya önemli bulgular koymayı hedeflemiştir. Dolayısıyla teorik perspektiften edinilen destek ile önce AB'nin kurumlar ve politikalar üzerinden okuması yapılmış ve sonra ülkelerin bağımsızlıkları, bağımsız olduktan sonra anayasa, seçim sistemi ve siyasi partiler üzerinden nasıl şekillendiği incelenmiştir. Seçilen iki ülkenin kurumsal incelemeleri yapıldıktan sonra her ikisi için ayrı ayrı lider başlığı açılarak liderlerin kurumlara olan etkisi çözümlenmiştir. Tüm bunlarla AB üyeliği sonrası ülkelerde meydana gelen kurumsal dönüşümler analiz edilmiştir. Bu analiz, çekim etkisi eleştirisi yaparak gerçekleştirilmiştir. Çekim etkisi okuması gerçekleştirilirken AB ve ilgili ülkeler arasındaki gerilimin dinamiklerinin liderler ekseninde şekillendiği gözlemlenmiş ve böylece liderin kurumsal dönüşümlerde ihmal edilmemesi gereken rolü ortaya çıkarılmıştır