Güneş Aktivitesinin Arz İklimi Üzerine Etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ali Kılçık
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Adnan ÖKTEN
Özet:VI ÖZET GÜNEŞ AKTİVİTESİNÎN ARZ İKLİMİ ÜZERİNE ETKİSİ Global ve lokal ölçekte iklim değişimi özellikle son otuz yıldır ciddi bir problemdir. Kanada,ve Yeni Zelanda gibi ülkeler bu değişimlerin sebeplerini öğrenmek ve soruna çözüm bulabilmek için büyük çaba ve paralar harcamaktadırlar. Son yıllardaki iklim değişimlerinin genel sebebi aerosoller ve hızla artan sera gazlan konsantrasyonu olarak tahmin edilse de, hala iklim değişimi üzerinde etken olan birçok faktör vardır. Bu çalışmada, iklim değişimi üzerinde etken olan faktörler, değişimlerin sebepleri ve bu değişimlerde güneşin rolü araştırılmıştır. Yapılan incelemeler sonunda özellikle 1967 öncesi dönemde iklim değişiminde güneş aktivite değişimlerinin baskın role sahip olduğu bulunmuştur. Bu çalışmada, sırasıyla NCDC'dan (National Climatic Data Center) ve NGDC'dan (National Geopysical Data Center) alınan aylık ortalama sıcaklık ve yıllık kalsiyum plaj alanları verileri kullanılmıştır. Bu çalışmada kullanılan sıcaklık verileri 30-60 derece enlem kuşağı ve tüm boylamlar arasına dağılmıştır. Böylece 29 ülkeye ait toplam 1332 istasyonun verisi kullanılmıştır. NCDC'dan alınan aylık ortalama sıcaklık verilerinden yıllık ortalama sıcaklık verileri elde edilmiştir. Elde edilen yıllık ortalama ve mevsimlik sıcaklık verilerinin değişim miktarları ve yönleri tespit edilmiştir. Kalsiyum plaj alanları ve sıcaklık verilerinin periyodisitelerini belirlemek için Fourier Periyot Analiz tekniği uygulanmıştır. Uygulanan analizler sonucunda iki veri setinin de özellikle 1940-1967 yıllan aralığında benzer periyodisitelere sahip olduğu bulunmuştur. Bu tarihten sonra (1967-1984) incelenen kuşak için iki veri seti arasında mevcut bir ilişki bulunamamıştır. Bunun muhtemel sebebi 1967'den sonra diğer faktörlerin güneşten daha baskın etkiye sahip olmasıdır. Buna ilaveten 1964-1990 yıllan arası dönem için Türkiye sıcaklık verileri incelenmiştir. Türkiye için de mevsimlik ve yıllık sıcaklık değişimleri hesaplanmış ve değişimlerin yönü tespit edilmiştir. Aynı analizler Türkiye verilerine uygulanmış ve iki veri seti arasında tüm zaman aralığı için oldukça iyi bir uyum olduğu görülmüştür.