Ütopyacı düşüncede kamusal alan ve kent mekanı ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyasal Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GİZEM ARLI
Danışman: Eylem Özdemir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, ütopya metinlerinde mekanın ve kamusal alanın insan üzerindeki etkilerine bakmaktır. Çalışmada ütopya kavramı hem tarihsel hem de anlam bilgisi boyutunda incelenmiş ve içine anti-ütopya ve distopya kavramlarını da alarak genişletilmiştir. Mekan için ise salt fiziksel tanımlanın ötesine geçilerek mekana yönelik insan algısı ve deneyimleri öne çıkarılmıştır. Çalışmanın bir diğer kavramı olan kamusal alan ise insanların biraraya gelebildiği yerler olarak mekan ile ilişkilendirilmiştir. Bu ilişkinin boyutunun incelenmesinde kamusal alanın tarih boyunca kazanmış olduğu belirli işlevler ön plana çıkarılmıştır. Bunlar yabancı ile biraraya gelme, görünürlük, karşılıklı iletişim ve temastır. Çalışmanın altyapısını oluşturan bu üç kavram tarihsel olarak modernizmle kesişmektedir. Yeni bir yaşam ideali olarak ütopya modernizmin başlangıcı ile gelişirken, modernizmin sunduğu bu yeni ideallere yönelik eleştiriler ise distopya biçiminde ifade bulmuştur. Benzer şekilde mekan ve kamusal alana insan ölçeğinde bakan çalışmalar da modernizme eleştiriden beslenmektedir. Bu bağlamda ütopyanın hem eleştiri hem de değişim işlevine odaklanılmış ve çalışmaya dahil edilen eserler buna göre ayrılmıştır.