Türkiye'de yoksulluğun analizi: 2006–2023 dönemi sürekli yoksulluğun belirleyicileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BUSE GÜLDAL
Danışman: Emine Tahsin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yoksulluk her ülkede varolan, geçmişten günümüze çalışma konusu olan kronik bir sorun olarak değerlendirilmektedir. Yoksulluğun azaltılması ve bu sorunun giderilmesi ile ilgili çabalar, ekonomik ve sosyal açıdan ülkelerin gelişmişlik düzeyleri ve ekonomik kırılganlıkları açısından önemli bir gösterge olmuştur. Bu nedenle yoksulluğun azaltılması veya asgari düzeyde tutulması, ülkeden ülkeye farklılık göstermekte, bunun sonuncunda çeşitli iktisadi politikalar geliştirilmektedir. Yoksulluk düzeyi ve yoksulluğun türleri, ülkeleri sadece ekonomik değil sosyolojik açıdan da etkilere sahip olduğundan iktisadi ve siyasi politikalarda da belirleyici bir rol oynamıştır. Yoksulluk geçmişten günümüze değişerek ve şekillenerek devam eden bir olgu olmuştur. Bu da devlet politikalarının yoksulluk ile mücadelesindeki işlevselliğine ve her şeye rağmen dünya genelinde ve spesifik olarak ülkeler içerisindeki yoksulluğun asgari sabit bir düzeyinin süreğenlik içerdiğine dair soru işaretleri oluşturmaktadır. Bu çalışma genel amaç itibariyle 2006-2023 arası dönemde Türkiye'de belirlenen yoksulluk sınırlarına göre yoksulluk riski içerisinde olan %10'luk gelir gruplarının medyan ve ortalama gelirlerinde meydana gelen değişimin analizi oluşturmaktadır. Buna göre, temel alınan yoksulluk sınırı verilerine göre ilgili dilimlerin yoksulluk sınırından sapma dereceleri ortaya konmaktadır. Bu amaç doğrultusunda, büyüme yansıma eğrileri aracılığıyla her bir %10'luk gelir grubunda meydana gelen artışın belirlenen yıllar arasında gerçekleşen değişimin yoksul yanlısı bir büyüme olup olmadığını analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu hesaplamalara ek olarak süreklilik arz eden yoksulluğun uzun süreli işsizlik oranı arasındaki baskınlık ilişkisini ortaya konulması yolu ile "doğal yoksulluk oranı" olgusunun kavramsallaştırılması amaçlanmaktadır. Yoksulluk verilerinin çeşitli yoksulluk hesaplamaları dikkate alınarak analiz edileceği bu çalışmada istihdam yapısı dikkate alındığında, doğal bir yoksulluk oranının olup olmadığı ortaya konmaya çalışılacaktır.