Din Değiştirme Psikolojisi: İslam'ı Seçenler Üzerine Nitel Bir Araştırma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NUMAN SABİT KARALİ

Danışman: Ümit Horozcu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı başka bir dinden veya inançsızlıktan İslam'a geçen insanların bu din değiştirme deneyimlerinin arka planındaki psiko-sosyal unsurları din psikolojisi perspektifinden incelemektir. Bu amaçla İslam'a geçmeden önceki hayat, İslam'a geçiş süreci ve İslam sonrası hayat olmak üzere üç zaman dilimi üzerinden kurgulanmış; insanların İslam'a yönelmesinde etkili olan unsurların neler olduğu derinlemesine araştırılmıştır. Araştırmada yöntem olarak nitel araştırma yöntemi ve mülakat tekniği, desen olarak olgubilim (fenomenoloji) kullanılmıştır. Katılımcılar amaçlı örnekleme çeşitlerinden kartopu (zincirleme) örnekleme yöntemi uygulanarak seçilmiştir. Katılımcı grubunu başka bir dinden veya inançsızlıktan İslam'a geçmiş, 18 yaşından büyük ve en az bir senedir Müslüman olan 19 kişi oluşturmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması 40,05'tir. Eğitim düzeyleri büyük oranda lisans ve lisansüstüdür. Görüşmelerden elde edilen veriler betimsel analize tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda ebeveyn dindarlığının ve çocukluk döneminde alınan din eğitiminin din değiştirme üzerinde etkisi olduğu gözlemlenmiştir. Din değiştirmenin tek bir nedenle açıklanamayacak birçok nedenin aynı anda etkili olduğu bir süreç olduğu anlaşılmıştır. Bunun yanında din değiştirme sürecinde başlatıcı ve sürdürücü nedenlerin farklı olabileceği fark edilmiştir. Katılımcıların İslam'a geçtikten sonra dindarlaştığı gözlemlenmiştir.