Kamu Yönetiminde Etkinlik Arayışları Çerçevesinde Mali Yönetim ve Sayıştay
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hukuk Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN BAŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Salim Ateş OKTAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:1970'li yıllarda petrol kriziyle başlayan sarsıntı Dünyanın değişik ülkelerindepatlak veren krizlerle sürmüş; pek çok ülke ciddi sıkıntılarla karşılaşmış, bütçeaçıkları ve borçlar artmıştır. Bu durum hemen her alandaki politikalarınsorgulanmasını gündeme getirmiş; devletin ne olup olmadığı, görev alanı tartışılankonular olmuştur.Değişen dünyamızda giderek artan borç yükü, bütçe açıkları, globalleşme verekabet, devletleri yeniden yapılanmaya zorlamakta; yurttaşların devletten dahakaliteli ve ucuz hizmet talepleri artmaktadır.Bu ortamda, hemen hemen bütün Dünyada yeni bir yönetim felsefesiışığında kamu yönetimlerinin yeniden yapılandırılması gündeme gelmiştir. Yeniyönetim felsefesi, merkezi hiyerarşik yapıların yaygınlaştırılmasını, verimlilik, etkinlikve hizmet kalitesi temelinde sonuçlara odaklanılmasını, kamu yönetiminde hesapverme sorumluluğunun ve saydamlığın yerleştirilmesini esas almaktadır.Dünyadaki bu değişim rüzgârı pek çok ülke gibi Türkiye'ye ulaşmakta dagecikmemiştir.Cumhuriyetin Osmanlıdan devraldığı, hemen her dönemde eleştirilen idariyapımız son yıllarda iyice aksamaya başlamıştır. Türkiye'de 24 Ocak 1980kararlarıyla serbest piyasa ekonomisine geçilmiş; kamunun üretimden çekilmesi,deregülasyon ve özelleştirme, serbest rekabete dayalı bir strateji içinde dışa açılmapolitikaları benimsenerek birtakım yapısal reformlar yapılmıştır. Ne var ki, zatensorunlu olan yönetim yapıları, rekabete açık hızlı ve esnek karar almayı veuygulamayı gerektiren bu yeni ortama ayak uydurmakta zorlanmıştır. Bu durum,kamu yönetimi alanında değişimi uyaran önemli bir faktör olarak ortaya çıkmıştır.Bu konuda bir başka faktör, ilişki içinde olduğumuz Uluslar Arası Para Fonuve Dünya Bankası gibi örgütlerin kamu yönetimimizin iyileştirilmesi konusundakiısrarlı telkinleridir. Keza, girmek için yoğun çaba harcadığımız Avrupa Birliği de,yönetim yapımızın çağdaşlaştırılmasını öngörmektedir.Tüm bu nedenlerle ülkemizde de kamunun iyileştirilmesi gündemde olup;kamu yönetiminin ve bu meyanda kamu mali yönetiminin yeniden yapılandırılmasıçabaları sürmektedir.Bu değişim sürecinde, bütçesi faiz ödeme bütçesine dönüşen, nakit ve borçyönetiminde ciddî sorunları olan, muhasebe ve raporlama sistemi iyi işlemeyen,insan kaynakları yönetimi sorunlarla dolu kamu mali yönetimiyle bunun bir ögesiolan denetim yapımızın ve özellikle 1862'de kurulmuş olmasına rağmen henüzçağdaş bir çizgiyi yakalamaktan uzak görünen Sayıştayın nasıl yenidenyapılandırılabileceği ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu yapılırken önce ?olmasıgereken? sonra ?mevcut durum? ortaya konulmakta ve nihayet önerileryapılmaktadır. Örneğin, yüksek mali denetim kurumlarının ortak özellikleri olançağdaş ölçütler açıklanarak yer yer çağdaş sayıştaylardan örnekler verilmekte; dahasonra Türk Sayıştayının bu özellikleri taşıyıp taşımadığı tartışılarak bazı önerilerdebulunulmaktadır.