Çin’in Dünya Ticaret Örgütü’ne Katılımının Türk Tekstil Sektörü Üzerine Etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyasal Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Zarife Kerim
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hatice Birsen HEKİMOĞLU
Özet:Dünya Ticaret Örgütü ve ticaret kuralları çerçevesinde hızlı ilerleyen dünya ticareti ile birlikte tekstil ve hazır giyim ticaretinde de yükseleş meydana gelmiştir. GATT 94 çerçevesinde yapılan ATC anlaşmasına göre, 2005 senesinde kotaların tamamen kalkması sonucu, uluslararası tekstil ve hazır giyim ticaretinin daha da yükseleceğini göstermektedir. Ülkeler arasındaki ticari engellerin kaldırılmasıyla, özellikle Çin gibi emek yoğun, maliyetin düşük olduğu ülkelerin ticaretinde yükseliş meydana gelecektir. Bu durumun, diğer gelişmekte olan ülkelerin ticaretini negatif yönde etkileyeceği öngörülmektedir. ATC anlaşmasına göre, kotaların aşamalı olarak kaldırılması sonucunda, Çin'den AB ve ABD gibi kotalı bölgelere ihracatın artması, AB'nin Çin'den sonraki en büyük hazır giyim tedarikçisi olan Türkiye'yi etkileyeceği düşünülmektedir. Devletlerin dış politikaları, ülkelerin jeopolitik ve jeoekonomik konumu faktörleri esas alınarak 'güç' ve 'çıkar' ilişkisine dayanmaktadır. Türkiye'nin sahip olduğu önemli jeopolitik ve jeo stratejik konumu, Türk tekstil ve hazır giyim ticareti için büyük önem taşımaktadır. DTÖ'ün XXIV. Maddesini oluşturan Bölgesel Serbest Ticaret Anlaşmaları kapsamında artan ticaret hacmi, ikili ticaret anlaşmalarının önemini göstermektedir. Bölgeselleşme olgusunda, ülkelerin çıkarlarının siyasi boyut ile beraber, ticari boyutu da dikkat çekmektedir. Uluslararası entegrasyon işbirlikleri, ülkelerarası ticaretin gelişmesi olgusunu yaratmaktadır. Coğrafi yakınlık, uluslararası ticarette önemli bir unsur sayılmaktadır. Türkiye'nin önemli bir avrasya ülkesi olması, uluslararası tercihli ticarette önem taşımaktadır. Çin'in DTÖ'ye katılmasının, ATC anlaşmasının sona ermesinden 'olgunlaşma' dönemine kadar olan 'karmaşık' dönemde, Türk tekstil ve hazır giyim sektörünü olumsuz yönde etkilemiş görünse de, bu etkinin uzun süre devam etmeyeceği anlaşılmaktadır. IV