Bakırçay Havzası’nda Asklepios Kültü ve Paşa Ilıcası-Allianoi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ahmet Yaraş

Eş Danışman: Ahmet Vedat ÇELGİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında, Bakırçay Havzası'nda Asklepios kültünün yeri, önemi ve Paşa Ilıcası Mevkii'nde ortaya çıkarılan kalıntıların Asklepios kültü ile bağlantısı araştırma konusu olarak seçilmiştir. Tezde, Eskiçağ'da Bakırçay Havzası'nın coğrafi durumu, tarihi coğrafyası, Hellen ve Roma kültüründe Asklepios kültü, Bakırçay Havzası'nda Asklepios kültü ve Asklepieion'lar ele alınmıştır. Son olarak ise Bakırçay Havzası'nda Paşa Ilıcası Mevkii'ne lokalize edilen Allianoi'un bir kült merkezi olduğuna dair yapı kalıntılarının yanı sıra, arkeolojik, epigrafik ve nümismatik buluntular değerlendirilmiştir. Tezde, 1998-2000 yıllarında ele geçen orijinal kazı buluntuları ayrıntıları ile ele alınarak belli bir sistematik içinde kataloglanmışur. Böylece kült merkezi ile ilgili bütün veriler bir araya getirilerek lokalizasyonu yapılmıştır. Kült merkezinin, kronolojik ve sosyo-ekonomik açıdan Eskiçağ tarihindeki yeri, Asklepios kültüne katkısı ortaya konmuştur. Sonuç olarak Allianoi kült merkezi görkemli bir Ilıca ve yakın çevresindeki pek çok anıtsal yapılan ile Hellenistik Çağ' da kullanılmaya başlanmış, tS. ELyy.'da büyük bir bayındırlık faaliyeti yaşanmış, Î.S. XI. yy. 'a kadar değişik yoğunluklarda kullanım görmüş, daha sonra terk edilmiştir. Allianoi, Roma İmparatorluk ÇagVnda Bakırçay Havzası'nda sıcak suyun kullanıldığı bir ılıca, büyük olasılıkla ikinci bir Asklepieion olarak hizmet vermiş, Bizans ÇağVnda ise yerleşime sahne olmuştur.