Müzelerde insan iskeletlerinin sergilenmesinin müzecilik etiği ve önleyici koruma çalışmaları açısından incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, MÜZECİLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YAĞMUR ALTINÖZ

Danışman: Aslı Gökçe Kılıç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Müzeler, insanların geçmişe olan merakını gidermede önemli rol oynamaktadır. Müzelerde sergilenen insan iskeletleri, insanların ilgisini büyük ölçüde çeken kültür varlıklarıdır. İnsan iskeletleri, geçmişe dair daha fazla bilgi edinilmesine olanak sağlayabilmektedir. Bu nedenle 18. yüzyıldan beri bu kültür varlıkları, müzelerde arkeolojik ve bilimsel amaçlarla korunmakta ve sergilenmektedirler. Müzelerin, insan iskeletlerini bu amaçlar doğrultusunda sergilerken ayrıca özen göstermesi gerekmektedir; çünkü bu kültür varlıkları, insanlar için kişisel, kültürel, sembolik, ruhsal veya dini bir anlam taşıyabilmektedir. İnsan iskeletlerinin sergilenmesi hassasiyet ile yaklaşılması gereken bir konu olup, sergilemenin saygılı olmasına ve koruma çalışmalarına önem gösterilmesi gerekmektedir. Kemikler büyük ölçüde dayanıklı kültür varlıklarıdır; ancak yanlış bir önleyici koruma uygulanırsa kolay bir şekilde zarar görebilmektedir. Bu yüzden bu kültür varlıkları, uygun koşullar altında depolanmalı ve sergilenmelidir. Bu çalışmanın amacı, müzelerde bulunan insan iskeletlerinin önleyici korumasının bilinçli bir şekilde yapılmasına ve bu kültür varlıklarını sergilerken etik boyutlarının düşünülerek hareket edilmesine katkı sağlamaktır. Bu çalışma kapsamında, arkeoloji müzelerine odaklanılarak iletişim sağlama imkanı bulunan Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Eskişehir Eti Arkeoloji Müzesi ve Bolu Müzesi ile görüşmeler yapılmıştır.