Sosyal Hizmet Uzmanlarının Yoksulluk Algısının Yoksullukla Mücadele Programlarına Etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Tuğba Canbulut
Danışman: Ayşegül Yakar Önal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tezde, Türkiye'deki yoksullukla mücadele programlarının, alan uygulayıcısı olan sosyal hizmet uzmanlarının yoksulluk algıları bağlamında değerlendirilmesi söz konusudur. Yoksullukla mücadele alanındaki sosyal politikaların,yoksulu refah seviyesine ulaştırmaktan öte yoksulluğunu sürdürülebilir ve dolayısıyla yönetilebilir kılmak üzere sosyal ve ekonomik destek adı altında tasarlandıkları görülmüştür. Bu tartışmayı uzmanların anlatılarıyla bir sorgulamaya çevirmeye çalışan tez, öncelikle gerekli kavramsal arka planı sunan bir alan yazın bölümünü içermektedir. Kavramsal arka planın ardından tezin uygulama aşamasını anlatan metodoloji bölümü yer almaktadır. Sonrasındaki bulgular bölümünde ise görüşme yapılan sosyal hizmet uzmanlarının, yoksulluğun sürdürülebilirliğine ve yönetilmesine dair algı, görüş ve çözüm önerileri bulunmaktadır. Görüşmelerle ortaya çıkan sonuç kapsamında Türkiye'de sosyal politikaların sosyal ve ekonomik destek bağlamında bir sosyal hizmet olarak sunulduğu görülmüştür. Tez kapsamında, sosyal ve ekonomik destek paketinin sınıfsal açmazlıkları daha da besleyen yönü, yoksullukla mücadeleden ziyade yoksulu kapitalist sistemin ve neo-liberal iktidarların devamlılığıyla yönetmeye çalışan boyutu değerlendirilmektedir. Aynı zamanda bu paket kapsamında sosyal yardımlar adı altında sunulan ekonomik yardımların bireyler üzerinde yarattığı bağımlılık durumuna da değinilmektedir. Sosyal yardım bağımlılığın bir rıza ilişkisi şekline dönüştürülmesi sosyal hizmet uzmanlarının mesleki formasyonlarını bağımsızlaşarak devlet erkinin birey ve ailelere görünen yüzü olmalarına neden olmaktadır. Devletin hegemonyasını sürdürülebilir kılma amaçlı sosyal hizmet uzmanını kullanarak yurttaşına ekonomik desteklerle ulaşıyor olması, tezde, yoksulluğun, sürdürülebilir bir unsur olarak ele alınmasıyla karşımıza çıkarken, aynı zamanda toplumsal cinsiyet rollerini ve emek ilişkilerinden kaynaklanan gelir dağılımındaki adaletsizliği de pekiştirmesiyle görünmektedir. Bu açılardan tez, sosyal hizmet literatürüne yoksulluk bazlı bir çalışma kazandırma hedefindedir. Anahtar Kelimeler: Yoksulluk, Yoksullukla Mücadele, Sosyal Hizmetler,Sosyal Politika