COVİD-19 salgını sürecinde İstanbul örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAMİT KARA
Danışman: Adem Esen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışması ile son olarak yaşadığımız Covid-19 pandemisi süreci incelenmiştir. Salgının başta Dünya olmak üzere Türkiye'deki süreci ele alınarak, İstanbul ili özelinde, yürütülen çalışmalar değerlendirmiştir. Türkiye'de salgına yönelik yürütülen çalışmalar ulusal düzeyde değerlendirilerek kamu yönetimi anlamında merkezi ve yerel yönetimlerin çalışmaları incelenmiştir. Çalışmada önceki çalışmalar incelenmiş, çeşitli kurum ve kuruluşlarca yayımlanmış olan genelgeler ve yayınlar ile çeşitli idari kararlara müessir eylem planları ele alınmıştır. Bu etki düzeyinde bir pandeminin ilk defa yaşanıyor olması ve daha önce yapılan çalışmaların daha çok il idaresi bağlamında yürütülmesi nedeniyle literatürde fazla çalışmanın olmadığı görülmüştür. Bu yönüyle değerlendirildiğinde, sonuç kısmında sunulan görüş ve önerilerin katkı sunacağı düşünülmektedir. Çalışma genel olarak beş bölümde ele alınmıştır. İlk bölümde çalışmanın amacı, yöntemi ve kısıtlılıklara değinilmiştir. İkinci bölümde Covid-19 salgını hakkında genel bilgiler aktarılarak daha önce yapılan çalışmalardan faydalanılmıştır. Salgına yönelik çalışmaların önemli bir kısmının halk sağlığına yönelik çalışmalar olduğu görülmüştür. Üçüncü bölümde, çalışmanın ana bağlamını oluşturan il idaresi ele alınmıştır. Mevcut il idare sisteminin başlangıcı olan Osmanlı dönemi yönetim tarzı ele alınmıştır. Mevcut uygulamanın küresel salgınlara yönelik yapısına değinilmiştir. Dördüncü bölüm, başta dünya olmak üzere Türkiye ve İstanbul'da salgınla mücadeleye ayrılmıştır. Bu bölümde bazı organlar ve etkili olduğu değerlendirilen çalışmalara yer verilmiştir. İl İdaresi içerisinde var olan merkezi kurumların taşra birimleri ile belediyelere yer verilmiştir. İstanbul yürütülen salgınla mücadelede belediyeler de Valilik ve diğer taşra kurumları ile ele alınmıştır. Beşinci bölümde merkez- yerel ilişkileri ele alınmıştır. Merkezi kurumların taşra birimleri ve valilikler ile olan ilişkileri ile birlikte belediyeler ile olan ilişkilere de yer verilmiştir. Sonuç ve değerlendirme kısmında ise olağan dönemlerin aksine olağanüstü dönemlerde kamu yönetimi ve dolayısıyla il idaresinin eksik kalan ya da ihtiyaçlara cevap veremeyen yönlerine değinilmiştir. Küresel salgın ile birlikte gerek özel sektör gerekse de kamu sektörüne çok fazla yenilik girmiştir. Temassız ödeme sistemleri, uzaktan çalışma ve toplantıların yapılması vb. uygulamalar kamu kurumlarında da yaygın olarak kullanılır olmuştur. Özellikler Vefa Sosyal Destek Grupları ve çeşitli belediyeler tarafından uygulamaya konulan 'yardımlaşma' temalı uygulamalar genel uygulamalara dönüştürülmeye uygun olarak değerlendirilmiştir. Genel olarak, mevcut yönetim sistemiyle bu sürecin başarılı şekilde yürütüldüğü ancak bazı alanlarda sorun teşkil eden durumlar olduğu değerlendirilmiştir. Türkiye'deki sağlık alt yapısı ve insan kaynağının iyi ve yeterli olması ve yine salgın döneminde alınan kararlar ile çok kısa sürede kurulan Pandemi Hastaneleri sürecin sağlık sistemine yönelik yükünün hafifletmiştir. Ancak ekonomik ve idari yönden değerlendirildiğinde yeterli olmadığı yönündeki eleştirilere hak verilmiştir.