Mikroplastiklerdeki biyofilm oluşumunun incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEREN ÇATI
Danışman: SEVCAN AYDIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde öncelikli kirleticiler haline gelen mikroplastikler, boyutları 5 milimetre ile 1 mikrometre arasında değişen sentetik organik polimerlerdir. Mikroplastikler çeşitli yollarla ortama girebilir, yıllarca bulunduğu konumda kalabilirler. Özellikle sucul ekosistemlerde birikerek ciddi zararlara sebebiyet verebilmektedirler. Son yıllarda yapılan çalışmalar mikroplastiklerin biyofilm oluşumu için zemin hazırladıklarını, özellikle patojen ve antibiyotik dirençli bakterilerin oluşan biyofilm tabakasında yoğun bir şekilde antibiyotik direnç gelişimini hızlandırdıkları görülmüştür. Doğal çeşitliliği tehdit eden bu durumun oluşum mekanizmasının anlaşılıp önüne geçilmesi, ileride ilaçlara dirençli mikroorganizmalardan kaynaklanan yeni pandemi ve epidemi gibi insan sağlığını tehdit edecek sağlık sorunlarının önlenmesi açısından önem taşımaktadır. Yüksek lisans tezinde mikroplastik kaynaklı biyofilm oluşumunun incelenmesi amaçlanmıştır. Sucul ortama mikroplastik yerleştirilerek, biyofilm tabakasının (plastisfer) oluşumu beklenmiştir ve sonrasında mikroplastik ortamdan alınmıştır. Elde edilen biyofilm tabakasında yer alan mikrobiyal komünite değişimleri yeni nesil dizileme analizleri kullanılarak belirlenmiştir. Ayrıca yatay gen transferi ile patojen özellik göstermeyen bakterilerden, farklı patojen mikrobiyal türlere direnç genlerinin aktarılmasına olanak sağlayan biyofilm tabakasının, farklı sucul kaynaklarda nasıl değiştiği araştırılmıştır. Yapılan bu çalışmada hem deniz ortamına maruz bırakılmış biyofilm örneği hem de göl ortamına maruz bırakılmış biyofilmlerde gözlenen baskın bakteriyel türler A. nitrofigilis, A. acticola, A. maotaiensis, T. alkalilacus ve P. lekithochrous MP'nin biyobozunmasına odaklanan gelecekteki çalışmalar için biyolojik olarak mikroplastik parçalayıcı ajanlar olarak hizmet etme potansiyeline sahiptir. Çalışma sonuçları MP ile ilişkili biyofilm topluluk yapısının hem deniz hem de tatlı su ortamlarında önemli farklılıklar sergilediğini göstermektedir. Bu çalışma İstanbul Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje numarası: FYL-2023-40027'dir.