Comparison of Turkey's Foreign Trade with EU and the World during 1971-2006
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: Şehnaz Özdil KARAMANLAR
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Cenk Gökçe Adaş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Türkiye Ekonomisi ile birlikte Dünya Ülkeleri ve Avrupa Birliği Ülkelerinin büyüme oranları, nüfus artışları, Türkiye de 1980 sonrası uygulamaya konulan ihracata yönelik kararlar ve 1995'te kabul edilen gümrük birliği uygulamasının, Türkiye'nin Avrupa Birliği ülkeleri ve bir bütün olarak dünya ülkeleri ile olan ithalat ve ihracat hacmi üzerindeki etkisini anlamaya çalıştım. Bu nedenle, sosyal bilimlerde oldukça kullanılan, Newton'nun ?Evrensel Yerçekimi Kanununa? dayanan ?Gravity Model? temel alınmış ve bu konuda bir survey çalışması yapılmıştır.Türkiye'nin Avrupa Birliği ile özel bir ticaret ilişkisi olup olmadığını 1967-2001 dönemini ele alarak araştıran; ?AB üyeliğinden uzakta ve kırk yılı aşkın uyum çabaları sonrasında Türkiye'nin AB ile olan ticari ilişkisi ne derece özel? sorusuna da cevap arayan (Antonucci ve Manzocchi, 2006) çalışmasından esinlenerek ?Gravity Model? çerçevesinde 4 model oluşturulmuştur. Bu modellerdeki değişkenler arasında yüksek oranda korelasyon bulunmaktadır. Ancak yapılan ko-integrasyon testi, modeli test etmem için devam etmemi mümkün kılmıştır. Elde edilen sonuçlar gösteriyor ki; bütün denklemlerde, Türkiye'nin nufusu (POPt) dışındaki tüm değişkenler pozitif etkiye sahiptir. Ortak anlamsız değişkenler dünya ve Avrupa Birliği ülkelerinin ekonomik büyüme oranlarıdır (GDPw / GDPeu). İhracata yönelik politika uygulamaları, Türkiye'nin ihracat hacminde daha etkinken, gümrük birliği anlaşması Türkiye'nin ithalat hacmi üzerinde daha etkindir. Bütün denklemlerde, bir önceki senenin ithalat ve ihracat değerleri bir sonraki senenin dış ticaret hacmi üzerinde etkilidir. Bu sonuçlara dayanarak, gümrük birliğinin (CU), ihracattan daha fazla Türkiye'nin ithalatının gelişmesine neden olduğu sonucuna varılabilir. İhracata yönelik politika uygulamaları da, ihracatın gelişimi açısından faydalıdır.