İstanbul Tuzla Bölgesi Atmosferi Alt Tabakasında Çok Halkalı Aromatik Hidrokarbonlar (PAH)’lar ve Metallerin İncelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü, Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Günay Kural
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Nuray ÇAĞLAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Deniz kirliliği, çağımızın önemli çevre kirliliği sorunlarından biridir. Fosil yakıt salımlarından, yangınlardan, çöl tozlarından, volkanik patlamalardan dolayı atmosferde biriken gazlar ve parçacık maddeler, çökelmeleri halinde denizler için önemli girdileri oluşturmaktadır. Atmosferik girdilerle ilgili çalışmalar son yıllarda artış göstermektedir. Çalışmaların bazılarında metalik girdiler, bazılarında PAH'lar incelenirken, diğerlerinde farklı atmosferik girdiler üzerine çalışılmıştır.Doktora tezi olarak yürütülen bu çalışmada, İstanbul-Tuzla Bölgesi atmosferi alt tabakası inceleme alanı olarak seçilmiştir. Bölgenin tersaneler ve ilgili yan kuruluşları içermesinden dolayı, atmosferinin kirleticiler açısından zengin olduğu düşünülmüştür. Örnek alma çalışmaları Tuzla, TÜDEV-Piri Reis Üniversitesi'nde yıllık bazda aylık olarak gerçekleştirilmiştir.Atmosferik girdilerden hem metaller hem de PAH'ların aynı örnek üzerinde incelendiği bu çalışmada, bu iki farklı kirleticinin birbirleri üzerine olan dağılımları saptanmaya çalışılmıştır. Bu nedenle; yüksek hacimli hava örnekleyicisi kullanarak aerosoldeki parçacık madde bir filtre kağıdı ile toplanmış ve ikiye bölünerek saklanmıştır. Örneklerin yarıları ile belirlenen ağır metaller; Cr, Fe, Cu, Zn, Cd, Pb ve Al analizleri için kullanılırken, diğer yarıları da uluslar arası kuruluşlarca zararlı oldukları belirlenen 15 PAH bileşiğinin analizi için kullanılmıştır. Analizler İstanbul Üniversitesi, Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü'nde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada elde edilen verilerden yararlanarak antropojenik girdiler saptanmaya çalışılmıştır. Ayrıca parçacık madde derişimleri de hesaplanmıştır.Belirlenen yöntemin, iki farklı türden kirleticiyi içermesinden dolayı diğer yoğun sanayi bölgeleri için atmosferik girdiler konusunda yapılacak olan çalışmalarda örnek olacağı düşünülmüştür.