Peter Sınger'ın veganlık gerekçelendirmesinin etik açıdan değerlendirilmesi ve eleştirisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA ERDAL YEKELER

Danışman: Kayhan Özaykal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Veganlık, hayvan etiği bağlamında sıklıkla tartışılmaktadır. Aynı zamanda, bazı hayvanların insana benzer anatomik ve fizyolojik özellikleri ve evrimsel yakınlıkları onların da insanlara benzer duygu ve hislere sahip olabileceklerini düşündürdüğünden dolayı hayvan etiği tartışmalarında bilinçle ilgili konular da yerini almıştır. Bu bağlamda çağdaş filozof Peter Singer'in veganlık gerekçelendirmesi onun; sinir sistemi gelişmiş hayvanların da insanlar gibi acıyı hissettiklerini, veganlığın hem insan hem de hayvan faydası dikkate alındığında faydacılıkla uyumlu olduğunu iddia etmesi nedeniyle bu çalışmanın temel konusunu oluşturmaktadır. Bu çalışmada Singer'in; türcülük karşıtı iddiaları, hayvanların bilincine ilişkin öne sürdüğü deliller ve türcülük karşıtlığının pratik bir uygulaması olarak sunduğu vegan beslenmeye ilişkin iddiaları incelenecektir. Bu çalışmanın amacı, Singer'in hem insan sağlığı hem de hayvanların bilinci ile ilgili iddiaları içeren veganlık gerekçelendirmesini bilimsel ve felsefi bir bakış açısıyla değerlendirerek buna eleştiri sunmaktır. Son olarak bu çalışmada hayvan etiğinde teizm ile uyumlu görülen insanmerkezci yaklaşımın hayvanlara yönelik kötülüğün bir gerekçesi olmadığını ve insan hayvan arasında uygun ilişkiyi belirlemede halen daha makul bir alternatif olduğunu göstermek amaçlamaktadır.