DUYGUSAL ZEKÂ DÜZEYİ, PROBLEM ÇÖZME YETENEĞİ VE ÖRGÜTSEL ETİK İKLİMİ İLE İŞGÖREN PERFORMANSI ARASINDAKİ İLİŞKİLER: TURİZM İŞLETMELERİNDE BİR ARAŞTIRMA
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gönül Akın
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mehmet Erkan
Eş Danışman: Haluk Tanrıverdi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, turizm işletmeleri çalışan ve yöneticilerinin duygusal zekâ düzeylerini tespit etmek, problem çözme yeteneklerini saptamak, işletmenin örgütsel etik iklimine sahip olup olmadığını belirlemek ve çalışanların işgören performanslarını ölçerek bu dört değişken arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırmada, 4 boyut ve 16 maddeden oluşan duygusal zekâ ölçeği, 6 boyut ve 35 maddeden oluşan problem çözme envanteri, 9 maddeden oluşan tek boyutlu örgütsel etik iklimi ölçeği ve 4 maddeden oluşan tek boyutlu işgören performansı ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada kolayda örnekleme yöntemi ile İstanbul il sınırları içinde faaliyet gösteren otel işletmeleri, restoran işletmeleri ve seyahat acentaları araştırma kapsamına alınmış ve veriler çalışan ve yöneticilerden anket yoluyla elde edilmiştir. Araştırmaya 132'si 5 yıldızlı otel işletmesi, 132'si 1. Sınıf restoran ve 211'i A grubu seyahat acentası çalışan ve yöneticisi olmak üzere toplam 475 kişi katılmıştır. Elde edilen verilerin analiz edilmesinde, SPSS 22.0 paket programından yararlanılmış ve basit korelasyon, pearson momentler çarpım korelasyonu, çoklu regresyon, doğrusal regresyon, bağımsız örneklemler t testi, tek yönlü varyans analizi, Tukey testi vb. analiz yöntemleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre, duygusal zekâ düzeyi, problem çözme yeteneği, örgütsel etik iklimi ve işgören performansı ölçeklerinin ortalamaları yüksek bulunmuştur. Turizm işletmeleri çalışanlarının duygusal zekâ düzeyleri, problem çözme yetenekleri, örgütsel etik iklimi ile işgören performansları arasında pozitif yönlü ilişkiler ve anlamlı etkiler tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmada işgören performansının, turizm işletmeleri çalışan ve yöneticilerinin duygusal zekâ düzeyi, problem çözme yeteneği ile örgütsel etik iklimi arasındaki ilişkide aracılık etkisine sahip olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Duygusal Zekâ, Problem Çözme, Örgütsel Etik İklimi, İşgören Performansı, Turizm Çalışanları.