Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nazım Sarıkaya
Danışman: Oğuz Arıcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Antik Yunan komedyası kimi uyumsuzlukları, karşıtlıkları ve farklılıkları; başka bir ifadeyle bir araya gelmesi oldukça zor olan uç noktaları bir araya getirir. Antik Yunan komedyasına bu karakteristik özelliği veren Dionysos'tur. Tiyatronun, şarabın ve doğadaki doğurucu güçlerin tanrısı Dionysos; hem tanrı hem insan, insan/hayvan, erkek/kadın, genç/yaşlı, vatandaş/barbardır. Aynı anda yaşamın hazzını (yeme-içme-cinsellik) ve ölümün acısını (şiddet-vahşet-kan) deneyimlemiş bir tanrı olduğu için acıyı ve hazzı birlikte temsil eder. Dionysos dinine inananlar da sürekli olarak ölüp yeniden doğan tanrılarının acı-tatlı deneyimini ritüel ve dram yoluyla yaşantılamaya, bu şekilde O'na ulaşmaya, O olmaya çalışmaktadırlar. Antik Yunan komedya ve tragedyasının kökeni Dionysos kültü ve ritüellerine dayanır, dolayısıyla her iki uç noktada (kalıntısal da olsa) başlangıçtaki birlikteliği görmek mümkündür. Bu iki dramatik tür aynı ağaçtan doğup geliştikleri için kaçınılmaz olarak birbirlerinden izler taşırlar. Bu çalışma Dionysos kültü, ritüelleri ve bu kaynaktan doğan antik Yunan komedya/tragedyasının, bir araya gelmesi oldukça zor olan uç noktaları iç içe geçirdiği için grotesk ile açıklanabileceği iddiasını taşımaktadır. İlk kez Roma döneminden kalan duvar süslemelerini ifade etmek için kullanılan grotesk (grotta-tesca, mağara resmi) tıpkı Dionysos gibi uyumsuzlukları, farklılıkları ve karşıtlıkları bir araya getirir. Her ne kadar anakronik olsa da grotesk düşünce Dionizyak olanı anlamamızı kolaylaştırmaktadır.