Türk Ceza Kanunu'nda özel hayatın gizliliğini ihlal suçları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hukuk Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RUMEYSA ERASLAN
Danışman: SELMAN DURSUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Özel hayatın gizliliğini ihlal suçları, ilk kez 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda suç olarak düzenlenmiş olup; bu suçların mülga 765 sayılı Türk Ceza Kanununda tam bir karşılığı bulunmamakta idi. Özel hayata saygı hakkı ise, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8. maddesinde düzenlenmiş olup "herkesin özel ve aile hayatına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahip olduğu" belirtilmiştir. 1982 tarihli Anayasamızın 20. maddesinde ise; kişinin özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkı olduğu belirtilmiş, özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamayacağı hüküm altına alınmıştır. Gerek AİHS gerekse Anayasamızda özel hayatın tanımı yapılmamıştır. Özel hayata saygı hakkının kapsamı büyük ölçüde AİHM kararlarıyla belirlenmiştir. Özel hayatın gizliliğini ihlal suçları, 5237 sayılı TCK'nın İkinci Kitabının İkinci Kısmının Dokuzuncu Bölümünde "Özel hayata ve hayatın gizli alanına karşı suçlar" başlığı altında, 134. maddede düzenlenmiştir. 134. maddenin birinci ve ikinci fıkrasında iki ayrı suç düzenlenmiş olup çalışmamızda iki ayrı suç birlikte incelenmiştir. Tez çalışmasında öncelikle özel hayat kavramı ve gizlilik açıklanmaya çalışılmış, bu bağlamda özel hayat kavramını tanımlamaya çalışan üç alan teorisi, makul saygı beklenti teorisi ve kavramı alt unsurları ile açıklamaya çalışan teori incelenmiştir. Gerek AİHM kararları gerek AYM kararları gerekse Yargıtay kararlarına yer verilerek özel hayat kavramına netlik kazandırılmak istenmiştir. Türk hukuk sistemi içinde özel hayatın gizliliği Anayasalarımız, Medeni Kanun, Borçlar Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu ve diğer kanunlar ile ilgili yönetmelikler çerçevesinde incelenmiştir. Sonrasında, özel hayatın gizliliğinin uluslararası alanda ve mukayeseli hukuklarda nasıl düzenlendiği ortaya konmuştur. Akabinde, özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarının temel unsurları olan maddi unsurları, manevi unsurları, hukuka ayrılık unsuru ile nitelikli unsurları anlatılmış ve son olarak suçun özel görünüş şekilleri, kusurluluk, muhakeme koşulları, yaptırım ve usul hükümleri de incelenerek çalışma sonlandırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Özel hayat, özel hayatın korunması, özel hayatın gizliliği, Türk Ceza Kanunu.