Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Bağlamında Türk Ceza Hukukunda Suçta ve Cezada Kanunilik İlkesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyasal Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülşah BOSTANCI

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Adem SÖZÜER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

?Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Bağlamında Türk Ceza Hukukunda SuçtaVe Cezada Kanunilik İlkesi? başlıklı tez çalışmasında, Türkiye'nin de taraf olduğuAvrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde ve Türk Hukukunda düzenlenen suçta ve cezadakanunilik ilkesi incelenmiştir.Tezimizde, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 7. maddesi bağlamında suçtave cezada kanunilik ilkesi incelenirken, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin ilkeyeilişkin kararlarından da yararlanılmıştır. Bu kararların, sözleşmeye taraf olandevletlerin ilkeyi yorumlaması ve değerlendirmesi bakımından yol gösterici nitelikteolduğu görülmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, kanunilik ilkesi kapsamında,sadece suç ve ceza içeren hükümlerin açık bir biçimde kanunla belirlenmesigerekliliğini değerlendirmemektedir. Bu bağlamda, kararlarında, suç ve ceza içerenhükümlerin, fail aleyhine geriye yönelik olarak uygulanmaması ve kıyasa yol açacakşekilde yorumlanmaması gerektiğini de önemle vurgulamaktadır.Türk Hukuku incelendiğinde, suçta ve cezada kanunilik ilkesinin 1982Anayasası'nın Temel Hak Ve Ödevlere İlişkin İkinci Kısmında yer alan 38. maddedeve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun Temel İlkeler Ve Tanımlar başlıklı BirinciBölümünde yer alan 2. maddede düzenlendiği görülmektedir. İlke 5237 sayılı TürkCeza Kanunu'nda, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'ndan farklı olarak daha ayrıntılı elealınmıştır. Özellikle, kanunların suç ve ceza içeren hükümlerinin uygulanmasıbakımından kıyas yapılamayacağı açık bir biçimde madde metninde yer almaktadır.Ayrıca, uzun bir süre doktrinde tartışılan yürütmenin düzenleyici işlemleri ile suç veceza yaratıp yaratamayacağı konusuna da açıklık getirilmiştir. Tezimizde suçta vecezada kanunilik ilkesinin yanı sıra bu ilkeye bağlanan sonuçlar olarak ifade edilenbelirlilik ilkesi, kıyas yasağı, idarenin düzenleyici işlemleri ile suç ve cezayaratılamayacağı, geriye yürümezlik ilkesi ve istisnaları ele alınmıştır.