KUZEYDOĞU AKDENİZ’DEKİ BASKIN KÜÇÜK PELAJİK BALIKLARIN ÜREME STRATEJİLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Elif Karakaş

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Muammer ORAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Kuzeydoğu Akdeniz Bölgesi?ndeki baskın küçük pelajik balıkların bazı biyolojik özelliklerine göre üreme stratejilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Mayıs 2009 ile Haziran 2011 tarihleri arasında aylık olarak ortasu trolü ile yakalanan 16 türe ait 24 217 adet bireyin boy-ağırlık ilişkileri, kondisyon faktörü değerleri, hepatosomatik indeks değerleri, gonadosomatik indeks değerleri, üreme zamanları, ilk eşeysel olgunluk boyları belirlenmiştir. Her türün toplamında hesaplanan boy ağırlık ilişkisi Dussumieria elopsoides türü için ilişkisi W=3.309±L0.0108 (r=0.992); Etrumeus teres türü için W=3.283±L0.0298 (r=0.986); Herklotsichthys punctatus türü için W=2.964±L0.0433 (r=0.991); Sardina pilchardus türü için W=3.125±L0.0198 (r= 0.966); Sardinella aurita türü için W=3.326±L0.0133 (r=0.980); Sardinella maderensis türü için W=3.104±L0.0290 (r=0.989); Engraulis encrasicolus form-1 türü için W=3.157±L0.0274 (r=0.951); Engraulis encrasicolus form-2 türü için W=3.087±L0.0190 (r= 0.981); Alepes djedaba türü için W=3.119±L0.1424 (r=0.971); Caranx crysos türü için W=3.551±L0.1220 (r=0.978); Caranx rhonchus türü için W=3.049±L0.1118 (r=0.975); Decapterus russeli türü için W=3.235±L0.0994 (r=0.996); Trachurus mediterraneus türü için W=3.011±L0.0068 (r=0.994); Trachurus picturatus türü için W=3.244±L0.1341 (r=0.914); Trachurus trachurus türü için W=2.976±L0.0270 (r=0.975) ve Scomber colias türü için W=3.274±L0.0143 (r=0.995) olarak hesaplanmıştır. En yüksek ortalama kondisyon faktörü değerleri dişi ve erkek bireylerde sırasıyla; Dussumieria elopsoides (0.7389) Ekim ve (0.7693) Temmuz; Etrumeus teres (0.7614) Haziran ve (0.7400) Haziran; Herklotsichthys punctatus (0.7295) Şubat ve (0.7050) Şubat; Sardina pilchardus (0.8576) Haziran ve (0.8590) Haziran; Sardinella aurita (0.8452) Nisan ve (0.8405) Mayıs; Sardinella maderensis (0.8571) Ekim ve (0.8057) Mayıs; Engraulis encrasicolus form-1 (0.6605) Mart ve (0.6846) Ekim; Engraulis encrasicolus form-2 (0.5995) Haziran ve (0.5820) Şubat; Caranx crysos (1.3489) Aralık ve (1.2842) Aralık; Caranx rhonchus (0.9404) Ocak ve (0.9805) Ocak; Trachurus mediterraneus (0.9010) Aralık ve (0.9261) Haziran; Trachurus picturatus (0.7831) Haziran ve (0.8922) Haziran; Trachurus trachurus (0.9000) Haziran ve (0.8821) Mayıs; Scomber colias (0.7770) Şubat ve (0.7909) Ocak aylarında görülmüştür. En yüksek ortalama gonadosomatik indeks değerleri dişi ve erkek bireylerde sırasıyla, Dussumieria elopsoides (11.9523) Mayıs ve (2.0187) Haziran; Etrumeus teres (0.5229) Ocak ve (3.4513) Ocak; Herklotsichthys punctatus (0.7024) Şubat ve (0.6304) Şubat; Sardina pilchardus (3.8590) Şubat ve (2.7124) Ocak; Sardinella aurita (5.4999) Haziran ve (7.1111) Mayıs; Sardinella maderensis (5.4731) Haziran ve (6.9244) Haziran; Engraulis encrasicolus form-1 (5.0024) Mayıs ve (5.9471) Mayıs; Engraulis encrasicolus form-2 (3.2189) Mayıs ve (3.4515) Şubat; Caranx crysos (0.9887) Mayıs ve (0.2432) Kasım; Caranx rhonchus (4.1661) Haziran ve (1.2666) Nisan; Trachurus mediterraneus (6.1970) Nisan ve (3.8708) Mart; Trachurus picturatus (0.3002) Mayıs ve (0.8469) Mayıs; Trachurus trachurus (2.8718) Mart ve (1.0786) Mart; Scomber colias (6.3346) Şubat ve (8.6857) Nisan aylarında görülmüştür. En yüksek ortalama hepatosomatik indeks değerleri dişi ve erkek bireylerde sırasıyla, Dussumieria elopsoides (2.6648) Mayıs ve (1.4217) Temmuz; Etrumeus teres (0.6341) Haziran ve (0.7682) Aralık; Herklotsichthys punctatus (1.1458) Şubat ve (1.7663) Şubat; Sardina pilchardus (1.2838) Temmuz ve (1.1776) Temmuz; Sardinella aurita (2.0526) Temmuz ve (1.4111) Mart; Sardinella maderensis (2.0070) Haziran ve (1.1009) Mayıs; Engraulis encrasicolus form-1 (1.4368) Mayıs ve (1.1689) Ocak; Engraulis encrasicolus form-2 (1.5080) Nisan ve (1.0392) Haziran; Caranx crysos (2.6809) Aralık ve (2.3612) Aralık; Caranx rhonchus (1.4616) Haziran ve (1.6893) Ocak; Trachurus mediterraneus (1.2723) Mayıs ve (1.4099) Mayıs; Trachurus picturatus (0.7913) Mayıs ve (1.1421) Haziran; Trachurus trachurus (2.3630) Mayıs ve (1.9282) Mayıs; Scomber colias (4.1280) Haziran ve (1.9282) Mayıs aylarında görülmüştür. Gonadosomatik indeks değerlerinin aylık değişimlerine göre yumurtlama dönemleri; Dussumieria elopsoides türü için Temmuz, Ağustos ve Eylül; Sardina pilchardus türü için Ocak, Şubat ve Mart; Sardinella aurita türü için Mayıs ve Haziran; Engraulis encrasicolus form-1 türü için Mayıs, Haziran ve Temmuz; Engraulis encrasicolus form- 2 türü için Temmuz, Ağustos ve Eylül; Trachurus mediterraneus türü için Nisan, Mayıs ve Haziran ve Trachurus trachurus türü için Nisan, Mayıs ve Haziran ayları olarak belirlenmiştir. İlk eşeysel olgunluk boyları dişi ve erkek bireylerde sırasıyla, Dussumieria elopsoides 12.71 ve 13.17; Sardina pilchardus 11.47 ve 11.61; Sardinella aurita 11.64 ve 11.96; Sardinella maderensis 11.85 ve 11.95; Engraulis encrasicolus (form-1) 7.03 ve 7.34; Engraulis encrasicolus (form-2) 8.75 ve 8.67; Caranx crysos 16.37 ve 16.12; Caranx rhonchus 13.91 ve 15.08; Trachurus mediterraneus 14.68 ve 15.36; Trachurus trachurus 14.85 ve 15.37; Scomber colias 16.93 ve 17.24 olarak hesaplanmıştır. Üreme stratejileri bakımından; Dussumieria elopsoides, Sardinella aurita, Engraulis encrasicolus (form-1), Engraulis encrasicolus (form-2) ve Trachurus trachurus türlerinin ?beslenirken üreyen?, Sardina pilchardus ve Trachurus mediterraneus türlerinin ?depolayarak üreyen? balıklar oldukları belirlenmiştir.