Muhammed Hüseyin Tabatabâî’de Varlık Kavramı

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASİN APAYDIN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ömer Mahir ALPER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İbn Sina sonrası İslam Felsefesinde varlık üzerine bir yoğunlaşma vaki olmuş ve farklı varlık felsefeleri ortaya çıkmıştır. 17. Asırda Sadra tarafından kurulan Aşkın Hikmet Okulu da varlığı, felsefi sisteminin merkezine yerleştirmesi ve varlığın asıllığıyla dereceliliği üzerine bir felsefî yaklaşım getirmesi ile diğer felsefe okullarından ayrılmaktadır.Yirminci asra kadar genellikle İran havzasında varlığını sürdüren bu felsefî gelenek, Tabâtabâî ile daha geniş bir açılım fırsatı bulmuştur. Tefsir, tarih, hadis gibi İslami ilimlerde otoritesini ispatlayan Tabâtabâî, esas olarak felsefe alanında yoğunlaşmış ve klasik felsefeye dair Bidâyetü'l-Hikme ve Nihâyetü'l-Hikme adlı iki temel kitap yazmıştır. Bu kitaplar Sadrâ'nın kurmuş olduğu ve Sebzevârî'nin eklemeleri ile mükemmel bir felsefî sisteme dönüşen aşkın hikmetin en temel konularını ele almaktadır.Biz de tezimizde bu iki kitabı temel alarak, varlığın kavramsal ve gerçeklik düzeyinde kazandığı nitelikleri, delilleri ve karşıt eleştirileri ele alarak, Tabâtabâî özelinde, aşkın hikmetin varlığa bakışını tahlil etmeye çalıştık. Özellikle varlığın asıllığı (asâlet) ve dereceliliği (teşkîk) gibi iki temel yargının tarihsel analizlerini yaparak, Tabâtabâî'nin felsefe tarihi içindeki konumunu belirlemeye gayret ettik