Kur'an-ı Kerim'de süreç açısından gaybi konularda üslup değişimleri – Cennet örneği-


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİLAL KÖŞKER GÜVEN

Danışman: Yaşar Düzenli

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kur'an, on üç yılı Mekke'de on yılı da Medine'de olmak üzere toplam yirmi üç yıllık bir süreçte peyderpey nazil olmuştur. Hitap ettiği insanlarda devrim niteliğinde bir zihniyet değişikliği gerçekleştirmiş ve bu değişikliği aşama aşama, bireysel ve toplumsal gerçekleri ve ihtiyaçları gözeterek adeta diyalektik bir ilişki sürecinde tamamlamıştır. Kur'an'ın nüzulünde izlenen tedricilik ilkesi sadece amelî ve hukuki hükümlerin uygulamaya konulmasına has bir durum olmayıp, belli kavram ve konuların işlenişinde de kendisini göstermektedir. Bu doğrultuda, bu çalışmada Kur'an-ı Kerim'in sunduğu gayb alanına ait olan cennet konusu, Mekke döneminin başından Medine döneminin sonuna kadarki ayetlerde bir okumaya tabi tutulmuş ve yirmi üç yıllık nüzul sürecinde geçirdiği üslup ve içerik değişikliği incelenmiştir. Çalışma sonunda, cennet konusunu muhtevi olan ayetlerin ve cennet nimetlerinin yirmi üç yıllık nüzul sürecinde müşahhastan mücerrede, somuttan soyuta, maddi nimetlerden ilahi rızaya doğru bir evriliş süreci gerçekleştirdiği ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Kur'an, gayb, cennet, rıza, nüzul süreci