Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ARZU TAŞ
Danışman: Naci Şenkal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Amaç: Bu çalışmada, metabolik disfonksiyonla ilişkili steatotik karaciğer hastalığı
(MASLD) tanısı alan bireylerde SOD2 geninde yer alan rs4880 ve rs5746136
polimorfizmlerinin dağılımının incelenmesi ve bu varyantların klinik, biyokimyasal ve
antropometrik parametreler, ultrasonografi (USG) ile belirlenen hepatik steatoz dereceleri ve
non-invaziv fibrozis skorları ile ilişkilerinin değerlendirilmesi amaçlandı.
Hastalar ve Yöntemler: Çalışmaya MASLD tanısı alan hastalar ile sağlıklı kontrol
grubu dahil edildi. Katılımcıların demografik, klinik ve laboratuvar verileri kaydedildi.
Hepatik steatoz dereceleri USG ile değerlendirildi. Fibrozis değerlendirmesi için FIB-4, APRI
ve NFS skorları hesaplandı. SOD2 rs4880 ve rs5746136 polimorfizmleri genotiplendirildi ve
gruplar arası karşılaştırmalar ile ilişki analizleri yapıldı.
Bulgular: MASLD grubunda kardiyometabolik risk faktörlerinin belirgin olarak
arttığı saptandı. SOD2 rs4880 ve rs5746136 genotip dağılımları açısından vaka ve kontrol
grupları arasında anlamlı fark izlenmedi. Ayrıca bu polimorfizmler ile klinik, biyokimyasal
parametreler, hepatik steatoz dereceleri ve fibrozis skorları arasında anlamlı ilişki bulunmadı.
Bununla birlikte, rs5746136 genotipleri ile sistolik ve diyastolik kan basıncı arasında
istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı.
Sonuçlar: SOD2 rs4880 ve rs5746136 polimorfizmlerinin MASLD varlığı ve hastalık
şiddeti üzerindeki etkileri sınırlı görünmektedir. Ancak rs5746136 varyantının kan basıncı ile
ilişkisi, bu genetik varyantın sistemik oksidatif stres ve kardiyovasküler risk ile ilişkili
olabileceğini düşündürmektedir. Bu bulgular, MASLD’nin yalnızca hepatik değil, sistemik bir
hastalık olduğunu desteklemektedir.