Mitofusin 2 (MFN2) geni ile ilişkili yolakların primer infertilite ve tekrarlayan gebelik kayıpları üzerine etkisinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEREN GEZİK

Danışman: Bilge Şadan Selçuk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnfertilite, tüm dünyada üreme çağındaki çiftlerin %12,6'sını etkileyen yaygın bir sorundur. Olguların yaklaşık %50'sinde genetik etiyolojinin rol oynadığı düşünülmektedir ancak, ilişkili moleküler mekanizmalar henüz net olarak tanımlanmamıştır. Yapılan çalışmalarda mitokondriyal dinamiğin düzenlenme kusurlarının primer ve sekonder infertilite ile ilişkili olabileceği vurgulanmaktadır. Daha önce laboratuvarımızda yürütülen çalışmalarda primer veya sekonder infertilite tanısı konulan kadın ve erkek vakalara tüm ekzom dizileme (TED) analizi yapılmış ve infertilite ile ilişkisi olduğu düşünülen genlerin varyantları analiz edilmiştir. Bu tez çalışmasında amacımız, TED datasında mitokondriyal füzyon ile ilişkili Mitofusin 2 (MFN2) geni ve aynı yolakta yer alan gen varyantlarının infertilite ile ilişkisinin araştırılmasıdır. Tez kapsamında, mitokondriyal dinamik ile ilişkili olan 389 gene ait varyantlar analiz edilmiştir. MFN2 geni ile ilişkili yolakların yanı sıra hastalık ile ilişkili diğer gen varyantlarının incelenmesi için HPO, ClinVar, in silico tahmin araçlarında patojenik, muhtemelen patojenik ve önemi belirsiz olarak bildirilen gen varyantları araştırma kapsamına dahil edilerek yeniden analiz edilmiştir. Bu tez sonucunda, 12 olguda MFN2 yolağı ile ilişkili genlerde, 17 olguda mitokondri ile ilişkili genlerde ve 21 olguda infertilite ve tekrarlayan gebelik kaybı ile ilişkili diğer genlerde patojenik varyant saptanmıştır. Elde edilen bulgular, özellikle tekrarlayan düşüklerde MFN2 ilişkili mitokondriyel dinamiğin önemli rolü olduğunu vurgulamaktadır.