İklim Değişikliği Kaynaklı Tarımsal Zarar Görebilirliğin GAP Bölgesi Ölçeğinde Analizi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Sultan Duran

Danışman: Mesut Doğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) Bölgesi'nde tarımsal zarar görebilirliğin ilçe bazlı bir analizini gerçekleştirmiştir. Çalışma doğrultusunda İki farklı yöntem olan Temel Bileşen Analizi (TBA) ve eşit ağırlık belirleme yöntemi kullanılarak indeks temelli bir tarımsal zarar görebilirlik analizi yapılmış ve ardından yapılan anket çalışmaları ve yerinde gözlemlerle desteklenmiştir. Analizler, maruziyet, hassasiyet ve uyum sağlama kapasitesi olmak üzere üç alt indeks üzerinden tarımsal zarar görebilirliğinin incelenmesini sağlamıştır. Sonuçlar, bu faktörler arasında kompleks bir ilişkinin olduğunu göstermektedir. Maruziyet ve hassasiyetin zarar görebilirlikle pozitif korelasyona sahip olduğu, yani bu faktörlerin artmasıyla zarar görebilirliğin arttığı belirlenmiştir. Ancak, uyum sağlama kapasitesinin zarar görebilirlikle negatif korelasyona sahip olduğu, yani uyum sağlama kapasitesinin artmasıyla zarar görebilirliğin azaldığı bulunmuştur. Bu sonuçlar, zarar görebilirlik analizinde uyum sağlama kapasitesinin önemini vurgulamaktadır. Anket çalışmalarıyla ise Bölge'deki çiftçilerin deneyimleri, gelir düzeyleri ve tarımsal faaliyetlere ilişkin algıları değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, bu çalışma GAP Bölgesi'nde tarımsal zarar görebilirliğin anlaşılması ve azaltılması için önemli bir katkı sağlamaktadır. Çiftçilerin yaşadığı zorlukları anlamak ve çözüm önerileri geliştirmek, Bölge'nin tarımsal potansiyelini daha etkin bir şekilde değerlendirmek ve kırsal kalkınmayı desteklemek önem arz etmektedir.