GOTİK EDEBİYAT KARAKTERLERİ VE METİNSEL İLİŞKİLER ÜZERİNE ANATOMİK BİR İNCELEME: PENNY DREADFUL


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İletişim Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülşah Yiğit

Danışman: Esra Gülay Er Pasin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bir metin yaratmış olduğu anlamı tek başına sırtlayabilir mi? Yoksa her metin Foucault'nun ifade ettiği gibi 'öteki' metinlerden oluşan devasa atıflar ağındaki minik bir düğüm müdür? Çalışmada öncelikle bu sorular üzerinde durularak metin ve metinlerarasılık kavramlarının tarihsel süreç içerisindeki kuramsal gelişimleri irdelenmiştir. Metinlerarasılığa göre her metin, geçmiş alıntıların yeni bir dokusundan ibarettir. Buna göre metinleri tek ve sabit bir bağlamsal düzlemde ele almak yerine, diğer metin ve temsil sistemleriyle ilişkilendirerek ve çok katmanlı yapısını ortaya koyarak çözümlemek semantik açıdan gereklidir. Bu bağlamda çalışmada metinlerarasılığın sinema dahil her türlü anlatı ve anlatı paradigmasına eklemlenebilir yapısından hareketle, yoğun metinlerarası örüntülü, çağdaş bir uyarlama olan Penny Dreadful adlı dizinin palimpsestik yapısı incelenmektedir. Konusunu bizzat metinsel ilişkilerin işleniş biçiminden alan dizi bu inceleme için oldukça elverişli bir örnektir. Çalışmada esas olarak, anlatı evrenini inşa etme aracı olarak çeşitli kültürel ve edebi bileşenlerin özgün bir kolajından yararlanılmasının, metnin biçimsel ve anlamsal dönüşümleri üzerindeki etkisine odaklanılmıştır. Aynı zamanda dizinin Frankenstein, Dorian Gray'in Portresi, Dracula gibi ikonik gotik metinlerle kurduğu metinlerarası diyaloğun analizi üzerinden; mimetik etkiler üreten metinlerarası ilişkilerin, tekrar ve yeniden üretim mantığının hâkim olduğu günümüz atmosferinde görsel-işitsel metinler açısından taşıdığı işlevin anlaşılması da önemsenmiştir. Anahtar Kelimler: metin, metinlerarasılık, uyarlama, penny dreadful, metinsel ilişkiler