TİP2 DİABETES MELLİTUS'DA MİTOKONDRİYAL GEN POLİMORFİZMLERİNİN SUBKLİNİK POLİNÖROPATİ GELİŞİMİNE ETKİSİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ali Işıklı

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Elif ÖZKÖK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Diyabet insan vücudunun pek çok dokusunu etkilediği gibi sinirleri de etkilemektedir ve diyabetik polinöropati insan yaşamını olumsuz etkileyen bir hastalıktır. Özellikle diyabetik polinöropati el ve ayaklarda duyularda hassasiyet azalması ve kaybı, ağrı, sinir dejenerasyonuna neden olmaktadır. İlave olarak mitokondrial bozuklukların birçok hastalıklarla ilişkilendirildiği gibi diyabetik nöropatide de rollerinin olabileceğini düşünmekteyiz. Çalışmamızda 31 kişi sağlıklı, Uluslararsı DN4 ağrı skalasına göre değerlendirilmiş 18 nöropatisi olmayan ve 10 diyabetik nöropatili hastaya ince ve kalın lif nöropatisinin saptanması amacıyla sayısallaştırılmış duyusal test (QST) uygulandı. Böylece diyabetin ve diyabetik polinöropatinin duyular üzerine olan etkileri gözlemlenmeye çalışıldı. Ek olarak, Mangan Süperoksit Dismutaz (MnSOD), Eşleme Bozucu Protein-1-2-3 (UCP-1, UCP-2, UCP-3) ve Sirtuinlerin (Sirt-1, Sirt-3, Sirt-4) polimorfik varyantları belirlenmiştir. Sonuç olarak diyabetli hastaların sayısallaştırılmış duyu testinde belirgin olarak yüksek sonuçlar verdiğine ulaşıldı. Hem el hem de ayaklardan elde edilen sonuçlar diyabete bağlı polinöropatinin duyusal hassasiyeti azalttığı saptanmıştır. Antioksidan gen varyantlarına bakıldığında ise tüm diyabetlilerde UCP 2 geninin rs760207 (G/C), rs2632725 (A/T) ve rs2735572 (C/T) bölgeleri anlamlı bir şekilde kontrol grubuna göre daha yüksek bulundu. Yine diyabetik nöropatisiz hastalarda da MnSOD geninin rs73802622 (C/T), rs5746106 (T/C) ve rs5746104 (G/C) bölgelerinde anlamlılık bulundu (p<0,05). Araştırmamızla ilk defa Türkiye toplumunda sayısallaştırılmış duyu testiyle diyabete bağlı nöropatik yatkınlık aranıp diyabet ve diyabetik nöropatili hastardaki antioksidan genlerin varyantlarına bakıldı.