İNFLAMATUVAR BARSAK SENDROMUNDA IRAK-4 GEN VARYANTLARININ ROLÜ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gonca Candan

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hayriye Arzu ERGEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Crohn hastalığı ve ülseratif kolit, gastrointestinal sistemde kronik inflamasyon ve hasara neden olan inflamatuvar barsak hastalıklarıdır. İnflamatuvar barsak sendromu (İBS) olan bireylerde intestinal mikrobiyotaya veya çevresel antijenlere karşı aşırı inflamasyon gelişir. Bu anormal immün yanıt, bireyleri İBS'ye yatkın hale getiren doğal ve edinsel bağışıklık mekanizmalarıyla ilişkili alleleri taşıyan bireylerde ortaya çıkar. IRAK-4 proteini, doğal bağışıklık hücrelerinin membranlarında bulunan Toll-like reseptörleri ve interlökin-1 reseptörlerinin antijenlerle uyarılmasıyla inflamasyonu başlatan ve sürdüren sitokinlerin üretildiği yolakta rol alır. Çalışmamızda IRAK-4 rs3794262 ve rs4251481 gen polimorfizmleri incelenerek, bu polimorfizmlerin inflamatuvar barsak sendromuna yatkınlık oluşturup oluşturmadığının araştırılması ve inflamatuvar barsak sendromunda klinik ve prognostik parametrelerle birlikte ele alınarak olası etkilerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla 63'ü ülseratif kolit ve 44'ü Crohn olan 107 inflamatuvar barsak sendromu hastası ve 103 sağlıklı kontrolde IRAK-4 gen polimorfizmlerini saptamak için Real-time PCR tekniği kullanılmıştır. Deneysel çalışmalar sonucunda rs3794262 polimorfizmi açısından çalışma grupları arasında anlamlı bir farklılık gözlemlenmemiştir (p<0,05). rs4251481 polimorfizmine bakıldığında ise toplam hasta grubunda AG genotipi (p=0,029, %95 güven aralığı= 1,15-15,38) ve G alleli (p=0,005, %95 güven aralığı= 1,52-19,38) görülme sıklığının kontrol grubuna göre istatistiksel olarak arttığı görülmüştür. Kontrol grubunda da rs4251481 AA genotipi görülme oranı hasta grubuna göre artış göstermiştir (p=0,005, %95 güven aralığı= 0,05-0,65). Sonuç olarak, çalışmamız her iki polimorfizm açısından da inflamatuvar barsak sendromu vakalarında ülkemizde yapılan ilk çalışma özelliğini taşımakta olup, elde ettiğimiz bulgular rs4251481 polimorfizmi açısından AG genotipi ve G allelinin hastalarda artmış İBS riski ile ilişkili olduğunu öngörmektedir. Anahtar Kelimeler: İnflamasyon, Barsak, İnterlökin-1 Reseptör İlişkili Kinaz-4, Polimorfizm, İmmun Sistem