Kabozantinib ve ilgili bileşiklerinin aktif ilaç etken maddesinde tayini için stabilite göstergeli analitik yöntem geliştirmesi ve validasyonu
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Temel Eczacılık Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Çağan AĞTAŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Pelin Köseoğlu Yılmaz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kabozantinib, medüller tiroid kanseri ve renal hücreli karsinomu tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Bu doktora tezi çalışmasının amacı, aktif maddenin üretim prosesi, stres ve stabilite testi koşulları altında kabozantinib'in bozunmasının araştırılmasıdır. Bu kapsamda stabilite gösteren, spesifik, hassas ve doğru bir UPLC-UV-MS sıralı metodu geliştirildi ve valide edildi. Kabozantinib'in ilgili maddelerinin analizleri için Waters Acquity UPLC BEH C18 (150 × 2,1 mm, 1,7 µm) kolonu kullanıldı ve analizler 20°C numune ve 30°C kolon sıcaklıklarında 2 µL enjeksiyon hacmiyle gerçekleştirildi. Kabozantinib'in miktar tayini analizleri için Waters Acquity UPLC BEH C8 (100 × 2,1 mm, 1,7 µm) kolonu kullanıldı ve analizler 20°C numune ve 35°C kolon sıcaklıklarında 2 µL enjeksiyon hacmiyle gerçekleştirildi. Her iki yöntemde de hareketli faz A: 30 mM amonyum format çözeltisi (suda, pH 4,5) ve B: asetonitril olmak üzere iki bileşenli bir mobil faz kullanıldı. İlgili maddelerin analizi için, 240 nm dedeksiyon dalga boyunda 20 dakika boyunca 0,3 mL/dak akış hızında bir gradient elüsyon sistemi uygulanırken, miktar tayini analizi için; 240 nm dedeksiyon dalga boyunda 6 dakika boyunca 0,4 mL/dak akış hızında izokratik elüsyon uygulandı. Kalibrasyon eğrileri, her bir bileşik için yüksek R-kare (R2) değerleri ile mükemmel doğrusallık gösterdi. Stres ve fotostabilite çalışmaları, kabozantinib'in yüksek sıcaklık (80°C, 13 gün), gün ışığı ve UV radyasyonuna karşı dayanıklı olduğunu ve tüm hidroliz ve oksidasyon koşulları altında önemli bozulma gösterdiğini ortaya koydu. Bu çalışmada bildirilen ilgili maddeler, UPLC-UV-MS yöntemi ile analiz edilmiş olup, potansiyel Anahtar Kelimeler: Kabozantinib, bozunma, UPLC-UV-MS tandem, stabilite göstergeli yöntemler, validasyon, stres testi çalışmaları