TCMB döviz rezervlerini etkileyen makroekonomik değişkenler ve rezerv yeterliliği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NACİ KULAK
Danışman: Demet Çak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Uluslararası rezervler bir ülkenin sahip olduğu altın, dolar, IMF rezerv pozisyonu ve özel çekim haklarından meydana gelmektedir. Uluslararası rezervler ülkenin para otoriteleri konumunda bulunan merkez bankaları tarafından oluşturulmaktadır. Bu rezervler ülke ekonomisindeki istikrarı sağlamak ve ekonomiyi olumlu bir şekilde geliştirmek için kullanılmaktadır. Uluslararası rezervleri yöneten merkez bankaları ekonomik gidişata göre rezervlerde birtakım alım satım işlemleri yapmaktadır. Merkez bankalarının yapmış oldukları rezerv talepleri kuru sabit tutmak, ekonomik dalgalanmaları önlemek gibi sebeplere dayandırılmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti'nde para otoritesi konumunda bulunan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası rezerv alım satım işlemlerini kontrol altında bulundurmakta ve ülkenin finansal ihtiyacına bağlı olarak rezerv alım satımı yapmaktadır. Ülkelerin rezerv yeterlilik durumları da finansal durumlara bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Rezerv yeterlilik durumu düşük olan bir ülkenin ekonomik dalgalanmalar karşısında finansal krizlere girme olasılığı oldukça yüksektir. Bu çalışmada, 2000-2020 döneminde çeyreklik verilerle, 10 farklı makro-ekonomik değişken kullanılarak uluslararası rezervlerin belirleyicileri tespit edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre uluslararası rezervlerin en önemli belirleyicisi döviz kuru olduğu görülmüş olup, döviz kurunun yanında M2 para arzı, gayri safi yurt içi hasıla, ithalat ve kur oynaklığının rezerv düzeyinin belirlenmesinde önemli parametreler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Uluslararası Rezerv, Merkez Bankası, Rezerv Yeterliliği