Göztepe, Kandilli ve Şile Sıcaklık Verileri Kullanılarak İstanbul’da Şehir Isı Adası Etüdü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLŞEN KUM
Danışman: Barbaros Gönençgil
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Şehir iklimi söz konusu olduğunda akla ilk gelen iklim elemanı sıcaklıktır.Şehirlerin kırsal kesimlerden daha sıcak olduğu yaklaşık 100 yıldan fazla birzamandır bilinmektedir. Bu gerçek, bilimsel literatürde şehir ısı adası (ŞIA) olarakadlandırılır. Bu etkinin ortaya çıkmasının nedeni gittikçe artan endüstrileşme veşehirleşme olgusudur.Kırsal kesimlerde, gelen güneş enerjisi bitki ve topraktaki suyunbuharlaşmasında kullanılır. Diğer taraftan şehirlerde bitki örtüsünün ve açık toprakarazisinin az olması nedeniyle, gelen güneş radyasyonunun önemli bir kısmışehirdeki yapılar ve asfalt yollar tarafından absorblanır. Bu nedenle şehirlerde, sıcakbir günde buharlaşma yoluyla olan soğuma, kırsal kesimlere göre daha düşük biroranda gerçekleşir. Ayrıca araçlardan, fabrikalardan ve ısıtma sistemlerinden şehiratmosferine sürekli bir ısı enerjisi transfer edilir.Gece olduğunda şehirdeki yapılar ve asfalt yollar gün boyu absorblamışoldukları güneş enerjisini yavaş bir şekilde infrared radyasyon olarak şehiratmosferine gönderirler. Dolayısıyla şehir atmosferinin sıcaklığı, çabuk soğuyankırsal alanların sıcaklığına göre daha büyük bir artış gösterir (Koçak,2002) .Çalışmada şehirleşme ve sonucunda ortaya çıkan şehir ısı adası etkisininortaya konulması amacıyla İstanbul'da bulunan Göztepe (urban-şehirsel bölge),Kandilli (suburban-yarı şehirsel bölge) ve Şile (rural-kırsal) Meteorolojiİstasyonlarına ait 1975'ten 2004'e kadar olan yıllık ortalama maksimum veminimum sıcaklık verileri birtakım istatistik yöntemlerle kıyaslanmıştır.Çalışmada Word-2003, Excel -2003 ve istatistikler için SPSS paket programıkullanılmıştır. İstatistik analizlerde kullanılan yöntemler sırasıyla şunlardır:? Regresyon analizi? Homojenlik testi? Mann-Kendall testiÇıkan sonuçlara göre şehirleşmenin etkisi özellikle sıcak devrede (Temmuz)minimum ve ortalama sıcaklık değerlerinde görülmektedir. Şehirsel bölge olarakGöztepe'de sıcaklık artışı, diğer iki bölgeye nazaran daha fazla artış göstermektedir.İstatistik sonuçlarında dikkati çeken bir başka durum ise Şile'de maksimum temmuzsıcaklıklarında görülen artıştır. Bu durumun nedeni kullanılan zaman periyoduolduğu sanılmaktadır.Anahtar kelimeler: şehir iklim, şehir ısı adası, şehir atmosferi