Armutlu Yarımadasında Bitki Örtüsünün Çeşitlilik Açısından Analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Muhammet Özcan

Danışman: Meral Avcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yeryüzündeki bitkilerin birçoğu, insan yaşamı açısından oldukça önemli bir konumda yer almaktadır. Bitkilerin insanın yaşamı süresince önemli bir rolde olması, onların çeşitlilik açısından öneminin vurgulanmasına; çeşitliliğe sahip alanların, öncelikli koruma altına alınmasına neden olmaktadır. Rio konferansıyla birlikte bahsedilen bu çeşitlilik, ülkelerin potansiyel sermaye zenginliği olarak görülmektedir. Ancak dinamik bir sistem olan doğada hem iklimin değişen trendi hem de yarımadanın, Türkiye'nin en büyük nüfusuna sahip İstanbul'a yakınlığı sebebiyle giderek artış gösteren beşeri faaliyetler sonucunda, habitatların parçalanması, ekosistemlerin zarar görmesi ve floristik açıdan gün geçtikçe tahribat baskısı artmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde Armutlu Yarımadası'nın iklim, toprak, jeomorfoloji ve jeolojisiyle bitki örtüsü arasındaki ilişkiye değinilmiştir. İkinci bölümünde, bitki örtüsünün dağılışı, üçüncü bölümdeyse bitki örtüsünün çeşitlilik açısından analizleri yapılmıştır. Armutlu Yarımadası'nda kabaca doğu – batı doğrultusunda uzanan su bölümü çizgisi, bitki örtüsü açısından yarımadanın kuzeyi ve güneyi arasında farklılıklara neden olmaktadır. Bu farklılık kuzeyde nemli ormanların dağılışına, güneyde ise kuru ormanların dağılışına sebep olmaktadır. Yarımada, Türkiye'nin sahip olduğu bitki çeşitliliğinin bir yansıması olarak değerlendirilebilecek özellikler gösterdiği için bu tez çalışmasında, yarımadanın kuzeyi ile güneyi arasındaki bitki çeşitliliği farklılıklarının tespit edilmesi ve öncelikli potansiyel koruma alanlarının belirlenmesi amaç edinilmiştir. Yarımada da iki kuzey ve iki güney araştırma havzası seçilerek, toplamda 12 adet 400 m²'lik alanlar; bunların içerisinde 48 adet 100 m²'lik alan belirlenmiştir. Yapılan floristik çalışmada, 122 adet farklı bitki türü toplanmış, envanteri tutulmuş ve herbaryumdaki örnekleriyle karşılaştırılmıştır. BİÇEB yazılımı aracılığıyla alfa, beta ve gama çeşitlilik analizleri gerçekleştirildikten sonra hangi havzasının bitki çeşitliliği iii açısından zengin olduğu; havzalar içerisinde yer alan örnek alanlardaki öncelikli potansiyel koruma alanlarının belirlendiği; yarımadanın kuzeyi ve güneyi arasındaki bitki çeşitliliği açısından meydana gelen farklılıklar, çalışma içerisinde ortaya konulmuştur.