Sosyal Ağlar ve Topluluk Oluşumu: Ağın Kadınları Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Örneğinin Antropolojik Açıdan Değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Antropoloji, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Tanya Aktaş

Danışman: Rabia Ebrar Akıncı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Elazığ'ın Ağın ilçesinde kurulan ve ilin ilk kadın kooperatifi olan Ağın Kadınları Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'ni odağa alan bu tez çalışmasında, kooperatifin kuruluş süreci, ortaklar arasındaki sosyal ilişkiler ve kooperatifin kadınların yaşamındaki yeri incelenmiştir. Araştırmanın temel amacı, kooperatifin sadece ekonomik etkilerini değerlendirmekle sınırlı kalmayıp, kadınların kendi deneyimleri ve anlatıları üzerinden bu yapının sosyal ilişkiler ve toplumsal aidiyet üzerindeki etkilerini içeriden bir bakışla ortaya koymaktır. Haziran-Eylül 2024 döneminde Ağın'da yürütülen saha çalışmasında, katılımcı gözlem ve derinlemesine görüşme teknikleriyle veriler toplanmıştır. Kadınların günlük yaşamları, gıda üretim süreçleri ve sosyal etkinliklerine doğrudan katılım sağlanırken, yarı yapılandırılmış mülakatlarla kooperatifin sosyal çevrede nasıl değerlendirildiği ve kooperatif ortaklarının kişisel deneyimleri ele alınmıştır. Elde edilen veriler tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Yapılan analizler, sosyal ilişkiler, aidiyet duygusu ve ortak kültürel değerlerin kooperatifin kuruluşu ve sürdürülebilirliğinde belirleyici unsurlar olduğunu göstermiştir. Ağın Kadınları Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'nde kadınların geleneksel bilgi ve üretim biçimlerini kolektif örgütlenme ve dayanışma ile bütünleştirerek içeri ve dışarı arasında özgün sosyal bir alan oluşturdukları görülmüştür. Ayrıca, kooperatifin yalnızca kooperatif ortakları üzerinde değil, çevredeki diğer kadınlar ve bölgedeki sosyal ağlar üzerinde de önemli sosyal ve ekonomik etkiler yarattığı belirlenmiştir.