Tarihsel perspektiften kur savaşları ve küresel ekonomiye etkileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP MORÇİÇEK
Danışman: Murat Birdal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:1870'lerden günümüze uluslararası para sisteminde yaşanan gelişmeler doğrultusunda ülkeler hem sabit hem de esnek döviz kuru rejimlerini benimsemiştir. Sabit döviz kuru rejimi altında, özellikle 1930'lu yıllarda ülkeler rekabet üstünlüğü yakalamak ve ticari anlamda arzu edilen konuma ulaşmak adına para birimlerinin değerini düşürerek devalüasyon yapmayı tercih etmişlerdir. Ancak, bu durum ticari partner ülkelerinin de ardından misillemeci para ve ticaret politikalarına başvurmalarına yol açmıştır. Böylece, ülkeler birbiri ardına rekabetçi devalüasyon döngüsüne girerek kur savaşlarını tetiklemiştir. Bunun yanı sıra, günümüz koşullarında uygulanan esnek döviz kuru rejimi altında ülkelerin rekabet avantajı elde etmek uğruna döviz piyasasına çeşitli müdahalelerde bulunduğu bilinmektedir. Özellikle, küresel finans krizinden sonra ülkelerin birbirlerini kur manipülasyonuyla suçlaması kur savaşları tartışmasını günümüz sahnesine tekrardan çıkarmıştır. Bu çalışmada, tarihsel perspektiften kur savaşları ve bu savaşların küresel ekonomik etkileri incelenmektedir. Bu kapsamda, analizde kur savaşlarının etkisini açıklayabilmek adına ülkelerin döviz kuru oynaklıkları ihracat hacmi üzerinde esas belirleyici değişken olarak ön plana çıkmaktadır. Ampirik bulgular, gelişmekte olan ülkelerde döviz kuru oynaklığının ihracat hacmi üzerindeki etkisini doğrularken gelişmiş ülkelerde bu etki gözlenmemiştir. Ayrıca döviz kuru, doğrudan yabancı sermaye yatırımları, GSYH büyümesi gibi diğer makroekonomik değişkenlerin de ihracat hacmi üzerindeki etkisi doğrulanmıştır.