Finansal Teknolojilerin Regülasyonu

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Hukuk Fakültesi, Kamu Hukuku Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Emre Ütükler

Danışman: Melikşah Yasin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Teknolojideki gelişmeler sayesinde günümüzde finansal faaliyetler her yerden yürütülmektedir ve finansal kapsayıcılığı arttırmaktadır. Veri bilimi, yapay zeka ve blok zincir teknolojilerindeki gelişmeler ile bu etkinin giderek artacağı, klasik finansal kurumları ve faaliyetleri dönüştüreceği öngörülmektedir. Önemli fırsatlar içeren bu gelişmelere, finans ve teknolojinin sahip olduğu riskler sebebiyle titizlikle yaklaşılması gerekmektedir. Hızlı bir şekilde gelişen bu alanlarda, temel hak ve özgürlüklerin ve kamu düzeninin etkin korunması uzman idari otoritelerin faaliyetleri ile yerine getirilmektedir. Küreselleşmenin de etkisiyle gerçekleşen risklerin etkisinin büyüklüğü ve telafisinin zor olması ve uluslararası standartlara ulaşmanın amaçlanması bu alandaki idari faaliyetlerin farklılaşmasına yol açmıştır. Bu sebeple idari otoriteler sürekli denetim ve gözetim faaliyetleri yürütmekte, risk temelli değerlendirmeler yaparak müdahale etmektedirler. Sayıları gittikçe artan uzman idari otoriteler ve bu kurumların gerçekleştirdiği regülasyon faaliyetleri incelenmiştir. Ödeme ve elektronik para kuruluşları, açık bankacılık, servis modeli bankacılığı, dijital bankacılık, API teknolojisi, bilgi paylaşımı regülasyon faaliyetlerinin yoğun olarak gözlendiği alanlar olduğundan, bu finansal uygulamalar tanıtılarak idarenin bu kapsamda yürüttüğü faaliyetler değerlendirilmiştir. Düşük riskli faaliyetlere, hafif yükümlülükler öngörülerek faaliyetlerin kolaylaştırıldığı görülmüştür. Yasaklama usulu yerine sürekli denetim, gözetim ve yönlendirme faaliyetleri yürütülerek finansal teknolojilerin gelişimine destek verilmesinin amaçlandığı tespit edilmiştir.