Stoması Olan ve Olmayan Kolorektal Kanser Hastalarında Yaşam Kalitesi,Başa Çıkma Tarzı ve Psikososyal Uyum

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Onkoloji Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Işıl Yıldız

Danışman: Güler Bahadır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, stoması olan ve olmayan kolorektal kanser hastalarının yaşam kalitesi, stresle başa çıkma tarzları ve psikososyal uyum değişkenleri açısından farklılıkları olup olmadığını belirlemek ve bu değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla planlanıp gerçekleştirilmiştir. Araştırmada ele alınan değişkenler, bazı sosyodemografik ve hastalıkla ilgili degiskenler açısından da karşılaştırılmıştır. Çalışmaya 60 kolorektal kanser hastası katılmıştır ve hastalara kolayda örnekleme yoluyla ulaşılmıştır. Hastalara Kişisel Bilgi Formu, EORTC QLQ-C30 Yaşam Kalitesi Ölçeği, EORTC QLQ-CR38 Yaşam Kalitesi Ölçeği, Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği ve Hastalığa Psikososyal Uyum-Öz Bildirim Ölçeği uygulanmıştır. Gruplar arası farklara bakarken t testi ve Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkilere Spearman Sıralama Korelasyon Katsayısı tekniği ile bakılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; yaşam kalitesi ölçeklerinin genel sağlık durumu, fiziksel fonksiyon, bilişsel fonksiyon, idrar problemleri, kemoterapi yan etkileri, mide-bağırsak semptomları ve kilo kaybı boyutlarında iki grup arasında anlamlı farklılıklar bulunmaktadır.Bu boyutlarda stoması olan hastaların yaşam kalitesi, stoması olmayan gruba göre daha düşüktür. Stresle başa çıkma tarzları açısından iki grup arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır. İki grup da sosyal destek arama, kendine güvenli ve iyimser yaklaşım gibi etkili stratejileri daha çok kullanmaktadır. İki grubun hastalığa psikososyal uyumu orta düzeyde olmakla birlikte stoması olan hastaların genel psikososyal uyumu, stoması olmayan hastalara göre anlamlı düzeyde daha kötüdür. Stoması olan hastalar aile çevresi ve psikolojik alan boyutlarında da stoması olmayan hastalara göre daha fazla uyum sorunu yaşamaktadır. Hastaların yaşam kalitesi ile psikososyal uyumları arasında birçok boyutta anlamlı düzeyde korelasyon saptanmıştır. Yaşam kalitesi yükseldikçe hastaların psikososyal uyumunun da arttığı görülmüştür.