Şehirlerde iklim değişikliğine dayanıklılığın geliştirilmesinde yeşil alanların etkisi ve Türkiye kentlerinin durumu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SOLMAZ MOHAMMADALİREZAEİ

Danışman: Meral Avcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, dayanıklı şehirler bağlamında kentsel gelişim ve sürdürülebilirlikte kentsel yeşil alanların önemini ele almaktadır. Küresel ölçekte artan şehirleşme süreciyle birlikte, dayanıklılık kavramı; şehirlerin çevresel, sosyal ve ekonomik baskılarla başa çıkma kapasitesini desteklemek amacıyla şehir planlamasında giderek daha merkezi bir rol oynamaktadır. Araştırma, şehirlerin tanımı ve özelliklerinin ortaya konmasıyla başlamaktadır. Ardından dayanıklı şehir kavramı tanımlanarak, dayanıklı şehirlerde hangi niteliklerin şehirsel mekânların dışsal şoklara karşı dirençli olmasını ve olumsuz durumlarda işlevselliğini sürdürebilmesini sağladığı incelenmektedir. İkinci bölümde, parklar, bahçeler, kentsel ormanlar ve çevresindeki orman kuşakları gibi kentsel yeşil alanların tipolojisi üzerinde durulmaktadır. Üçüncü bölümde ise, yeşil alanların dünya genelinde dayanıklı şehirlerin arazi kullanımıyla entegrasyonu analiz edilmektedir. Çeşitli arazi kullanımı türlerinin kentsel dayanıklılığa katkıları araştırılmakta ve dayanıklılık ile yeşil altyapılarıyla öne çıkan şehirler karşılaştırmalı olarak değerlendirilmektedir. Dördüncü bölümde ise Türkiye'deki şehirler bağlamında kentsel yeşil alan planlama ve uygulamaları, dayanıklı şehir kriterleri çerçevesinde ele alınmaktadır. Bu bölümde, Türkiye'nin kentsel alanlarına ilişkin temel fırsatlar ve karşılaşılan zorluklar özetlenmektedir. Tez, şu temel soruya yanıt aramaktadır: Dayanıklı şehirlerin gelişimini desteklemek üzere ideal yeşil alan büyüklüğü ne olmalıdır? Son olarak, politika yapıcılar, şehir plancıları ve yerel yönetimler için yeşil alan düzenlemeleri aracılığıyla kentsel dayanıklılığın nasıl artırılabileceğine dair öneriler sunulmaktadır.