Şiddet ve terör bağlamında kullanılan ayetlerin ilk dönem tefsirlerinden günümüze yorum farkları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HÜSEYİN İHTİBAR

Danışman: Bilal Gökkır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İslam dininin temel kaynağı olan Kur'an ayetlerindeki anlam zenginliği, birden fazla anlayış, yorum ve tefsiri doğurmuştur. Kur'an'ın anlamına yönelik bu farklı yaklaşımlar, Müslümanların genelinin inanç, kabul ve akidesi doğrultusunda şekillenmiştir. Ancak Kur'an'ı bu yorumlama biçimlerinde genel-geçer İslami yaklaşımların dışında algı ve anlayışlar da ortaya çıkmıştır. Bu durum, geçmişte olduğu gibi günümüzde de mevcuttur. Metot, anlayış ve referans olarak kullandıkları ayetler doğrultusunda günümüzdeki bu kişi ve kesimlerin ezici çoğunluğunun, Müslümanların %90'ının dışında bir dini anlayışa sahip olduğu görülmektedir. Bu nedenle, söz konusu ayetleri, kendilerine öncü ve rehber olarak kabul ettikleri kişi/kişilerin ideolojileri, yaklaşım ve anlayışları doğrultusunda yorumlamaktadırlar. Bu tür yorum ve tefsirler, Müslümanların büyük çoğunluğunu oluşturan kesim tarafından benimsenmemiş ve azınlıkta kalan bir yaklaşım olarak değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda onlar, İslam tarihinde aykırı olarak nitelenen ve protest bir yapıya sahip olan kimselerin, ilgili ayetlere yönelik tefsir ve diğer çalışmalarına sarılmışlardır. Öte yandan bu grupların hareket alanlarına bakıldığında, daha çok devlet olgu ve otoritesinin oluşmadığı, ülkenin bir kaos içerisinde olduğu bölgeleri seçtikleri ve oralarda yeşermeye çalıştıkları da görülmektedir. Bu yönleriyle, ideal bir devlet oluşturma düşüncesiyle hareket ettikleri ve bunu gerçekleştirmek yolunda da bazı Kur'an ayetlerini, bağlamından kopararak tefsir ettikleri görülmektedir.