Dogum sırası ve basarı arasındaki iliski:Bir alan arastırması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE AY

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Tekin AKGEYİK

Özet:

Doğum sırası çalışmaları, Adler (1920)'den günümüze, artan bir akademik ilgi görmüştür. Son yıllarda akademisyenlerin bir kısmı, doğum sırasının zekaya, kariyer tercihlerine ve başarıya olan katkısını incelemiştir. Bu araştırmada, bir kamu kurumunda görevli 120 katılımcının doğum sırası ile başarı göstergeleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkeni akademik başarıdır. Başarı kriterleri olarak; KPSS (Kamu Personeli Seçme Sınavı), ALES (Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı), AGNO (Ağırlıklı Genel Not Ortalaması) ve yabancı dil (İngilizce) puanları dikkate alınmıştır. Bağımsız değişken ise doğum sırasıdır. Doğum sırası, 3 kategoride tanımlanmıştır: İlk çocuk, ortanca çocuk ve son çocuk. Bu araştırmada ayrıca aile büyüklüğü, ailedeki sıralama, ebeveyn eğitim düzeyi, cinsiyet, burç ve mezun olunan fakülte değişkenlerinin de başarı ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. İlk olarak değişkenler için tanımlayıcı istatistikler sunulmuş, ardından değişkenlerin birbirleriyle ve KPPS, ALES, AGNO ve yabancı dil bağımlı değişkenleri ile ilişkisinin yönü ve şiddetini tespit edebilmek için korelasyon analizi yapılmıştır. Daha sonra değişkenlerin başarıya katkısını belirlemek için regresyon analizi ve birden fazla değişkenin akademik başarı üzerindeki ortak etkisini ölçmek amacıyla iki yönlü varyans analizleri uygulanmıştır. Bu analizlerin sonucunda ilk doğan kadınlar diğerlerine göre daha başarılı görülse de doğum sırası ile başarı arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Anahtar Kelimeler: Doğum sırası, başarı, yaş, cinsiyet, burç, kardeş sayısı, anne ve baba eğitim düzeyi.