Tüketim Kültürünün İş Doyumuna Etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gulara Novruzova

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Umut OMAY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1980'li yıllardan itibarenivme kazanan tüketim olgusu günümüzde artık insanların ihtiyaçlarını, çalışma yaşamını, özetle tüm yaşamını etkilemektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı günümüzde çalışanların iş doyumunun oluşmasında, yani işe karşı tutumlarının ortaya çıkmasında tüketimin, tüketim kültürünün yerini ve etkisini açıklamaktır. Bu amaçla, çalışmada ilk olarak, tüketim ve onunla ilişkin kavramlar ele alınmış, üretici bir toplumdan tüketim toplumuna geçişle sözkonusu kavramlardaki değişimler açıklanmıştır. Aynı zamanda ele alınan bu olgular iş doyumunu etkileyen faktörleri de oluşturmaktadır. Daha sonra tüketim kültüründe çalışma, çalışma hayatı ve onunla ilişkin kavramların içeriğinin nasıl değiştiği belirtilmiştir. Son olarak, iş doyumu kavramı ve onunla ilgili çeşitli yaklaşımlar ve tüketim kültürünün iş doyumuna etkisi açıklanmaya çalışılmıştır. Çalışmada özellikle insan ihtiyaçları ve arzuları, tüketim, doyum ve mutluluk gibi önemli olgulara yer verilmiştir. Çünkü tüketim kültürünün yaygınlaşmasıyla sözkonusu olguların içeriği veya insanların onlara yaklaşımları değişmiştir.Diğer taraftan, bu olgular iş doyumunu açıklayabilecek niteliğe sahipler. Sonuç olarak, tüketim kültürünün iş doyumuna daha çok olumsuz etkisinin olduğu ortaya çıkmıştır. Şöyle ki, ihtiyaçların manipülasyonu yoluyla insanlar ister sahte, ister gerçek ihtiyaçlarını doyurmak için sürekli tüketmekteler. Böyle bir durum ise insanların kendilerine yabancılaşmalarına, tek boyutlu düşünmelerine, özerkliklerini yitirmelerine ve yaşamdan doyum alamamalarına sebep olmaktadır. Aynı zamanda çalışma artık ihtiyaçları doyurmak ve tüketim için araç işlevi görmektedir. Böylelikle, yaşamından doyum alamayan ve yabancılaşan insan işinden de doyum alamaz hale gelmektedir. Anahtar kelimeler: Tüketim, İnsan İhtiyaçları, Tüketim Kültürü, Tüketim Toplumunda Çalışma, İş Doyumu