Solomon Schechter ve Muhafazakar Yahudilik

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi, Felsefe ve Din Bilimleri Bölüm, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mustafa Şahin

Danışman: Mahmut Salihoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma Solomon Schechter'in (1849-1915) Yahudilik yorumunu ve Muhafazakâr harekete katkısını ele almaktadır. Muhafazakâr hareketin benimsediği tarihsel yorumun Schechter'in düşüncesinde ve din yorumundaki etkisi çalışmanın ana çerçevesini oluşturmaktadır. Muhafazakâr Yahudiliğin ideolojisi ve kurumsal kimliği üzerinde ciddi bir etki bırakan Schechter, hareket ile özdeşleşen "gelenek ve değişim" ya da "orta yol" prensibinin erken dönem savunusunu yapan bir isimdir. Vahiy ile tarih arasındaki ilişkiyi bir diğerini göz ardı etmeden korumaya ve sürdürmeye çalışmış, geliştirdiği "Katolik İsrail" kavramıyla gelenek ve modernite arasında yaşanan krizde Yahudiliğin dinamizmi ve yaşanabilirliği adına alternatif bir çözüm önerisi sunmuştur. Schechter'in bir yandan geleneksel diğer yandan eleştirel düşünce merkezli bilim adamı kimliğinin yansımaları tüm yazılarında görülebilir. O, Ortodoks ya da Reformist gibi nitelemelere mesafeli olmuş, bunun yerine "Yahudi" üstkimliğine vurgu yapmıştır. Modern dönemde geleneksel Yahudiliğin korunması, canlandırılması ve işlevsel hale getirilmesi, onun ana hedefidir. Bu bakımdan hareketin geleneğe bağlı fakat değişim olgusunu her zaman gözeten bir karakter kazanmasında rol oynamıştır. İçeriden ya da dışarıdan yönelen asimile tehditlerine kararlılıkla karşı duruşu, bu manada Yahudi birliğine yaptığı yoğun vurgusu onun en temel vasıflarından birisi olmuştur. Diğer taraftan Schechter'in lider olarak oynadığı rol, henüz erken döneminde hareketin kurumsal anlamda şekillenmesinde ve sonraki süreçte geniş bir alanda hareket etmesinde etkili olmuştur. Solomon Schechter, sahip olduğu geniş vizyonu ve kurumsal yapılanmaya yaptığı katkıyla Muhafazakâr Yahudilik tarihinde önemli bir yere sahiptir. Anahtar Kelimeler: Solomon Schechter, Muhafazakâr Yahudilik, Tarihsel Ekol, Jewish Theological Seminary, Yahudilik Bilimi, Katolik İsrail