PERİODONTİTİSLİ BİREYLERDE DİŞETİ OLUĞU SIVISINDAKİ RANKL, OPG, OSTEONEKTİN, OSTEOKALSİN, IL-1 BETA, TNF-ALFA ’NIN ETKİNLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Diş Hekimliği Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Çağla Yıldız Sekban

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Halil Erhan FIRATLI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Periodontitis, destek bağ dokusu yıkımı ve alveol kemiği kaybıyla karakterize kronik enflamatuar bir hastalıktır. Periodontal hastalık biyofilm ve konak immunoinflamatuar yanıtı arasındaki ilişki ve buna bağlı kemik ve bağ dokusu homeostazında görülen değişiklikler ile karakterizedir. Günümüzde periodontitislerin patogenezinin anlaşılması için kemik yıkımında yer alan mediatörler ve sitokinlerin araştırılması devam etmektedir. Yapılan son araştırmalara göre kemik yapım ve yıkımının kontrolünde TNF ailesi içerisinde bir dizi sitokin tanımlanmıştır. Bu moleküller; reseptör aktivatör nüklear faktör-κβ (RANK), reseptör aktivatör nüklear faktör-κβ ligandı (RANKL) ve osteoprotegerin (OPG) adı verilen ve hakkında yeterli bilginin henüz edinilmediği moleküllerdir. RANKL, kemik rezorpsiyonunun güçlü bir uyaranı iken OPG koruyucu olarak görev yapmaktadır. Bu moleküller; kemik, bağışıklık sistemi hücreleri ve damarlar arasında bir etkileşime yol açarak bunlarla ilgili hastalıkların tedavisi ve korunması için yeni stratejilere yön vermektedir. Bu çalışmanın amacı, kemik yıkımı ile ilişkili biyomarkerların periodontal hastalıktaki etkinliğinin ve periodontal tedaviyi izleyerek ortaya çıkan değişiminin gözlenmesidir. Çalışmamız RANK, RANKL, OPG üçlüsünü hedefleyen biyolojik yaklaşımların periodontal hastalıkların patogenezi ve gelecekteki terapötik uygulamalarda kullanılabilmeleri için yapılan çalışmalara katkıda bulunma amacı taşımaktadır. Çok sayıda çalışmada periodontitisli bireylerden alınan DOS ve dişeti dokularında RANKL/OPG oranı ve konsantrasyonu değerlendirilmiştir. Bazı çalışmalarda periodontitisli bireylerde OPG seviyesinde farklılık olmaksızın RANKL seviyesinin sağlıklı bireylerden daha yüksek olduğu görülmüştür. OPG ve RANKL oranları çalışmalar arasında farklılık gösterse de genel olarak periodontitisli gruplarda sağlıklı kontrollere göre RANKL/OPG oranının yüksek seviyede olduğu görülmüştür. Bu bulgular RANKL'ın osteoklastogenezisteki etkinliğini doğrulamaktadır. Çalışmamızda generalize agresif periodontitisli, kronik periodontitisli hastalardan ve periodontal sağlıklı bireylerden tedavi öncesi ve sonrası olmak üzere toplanan dişeti oluğu sıvısı örnekleri ELISA yöntemi ile incelenmiştir. Yapılan istatistiksel değerlendirmelerin sonucunda RANKL'ın diğer gruplara oranla generalize agresif periodontitis grubunda daha yüksek seviyede olduğu görülmüştür. Hastalara yapılan başlangıç tedavileri sonucunda OPG seviyelerinde tedavi öncesine göre anlamlı farklar görülmese de RANKL seviyelerinde tüm gruplarda anlamlı bir düşüş görülmüştür.