Topikal izotretinoin uygulamasına yönelik koloidal ilaç taşıyıcı sistemlerin geliştirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eczacılık Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ASLI GÜRBÜZ

Danışman: Meryem Sedef Erdal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Akne vulgaris deride pilosebase ünitenin kronik, multifaktöriyel ve kompleks bir hastalığıdır. Akne vulgaris tedavisinde topikal ve sistemik yol ile uygulanan etkin maddelerin kullanımı, kombine tedavi ve cerrahi işlem seçenekleri mevcuttur. Topikal tedavi hafif ve orta şiddetteki akne hastalarında tercih edilir ve tedavide keratolitik, sebum salgısını azaltan, antibakteriyel ve antienflamatuvar etkili pek çok topikal ve sistemik tedavi ajanı kullanılmaktadır. Bir retinoik asit türevi olan izotretinoin akne patogenezinde rol oyanayan tüm önemli faktörleri etkileyen tek tedavi ajanıdır. Ancak sistemik izotretinoin tedavisi sonrası çok şiddetli yan etkiler yaygın olarak görülmektedir. Bu nedenle akne tedavisinde topikal izotretinoin uygulaması bir seçenektir. Birçok deri hastalığının tedavisinde topikal ilaç uygulamasının başlıca amacı, formülasyondaki etkin maddeyi epidermal ya da derin dermal patolojik bölgelere hedeflerken, sistemik absorpsiyonu en aza indirmektir. İzotretinoin aşırı lipofilik bir etkin madde olması nedeni ile topikal uygulamanın ardından stratum corneum'un üst kısımlarında birikmekte ve akne tedavisi açısından önem taşıyan daha alt tabakalara geçişi sınırlanmaktadır. Bu da izotretinoin ile topikal tedavinin etkinliğini azaltan önemli bir faktördür. Mikroemülsiyonlar sıvı ve izotropik yapıda olan ve çok fazla araştırılan koloidal ilaç taşıyıcı sistemlerdir. Konvansiyonel formülasyonlarla karşılaştırıldıklarında etkin maddelerin perkütan taşınmasını attırma potansiyeline sahiptirler. Bu yüksek lisans tez çalışmasının amacı izotretinoin'in topikal uygulamasına yönelik mikroemülsiyon formülasyonlarının hazırlanması, karakterizasyonu, in vitro penetrasyon çalışmalarının ardından izotretinoin dermal penetrasyonunun bant ile soyma yöntemi kullanılarak incelenmesi ve mikroemülsiyonların deri üzerindeki etkilerinin ATR-FTIR spektroskopisi ile değerlendirilmesidir. Bu şekilde izotretinoin'in derinin tabakalarındaki dağılımını ve lokalizasyonunu iyileştiren, koloidal yapıda, alternatif bir yenilikçi formülasyon geliştirilmesi hedeflenmektedir. Anahtar Kelimeler: izotretinoin, akne vulgaris, mikroemülsiyon, deriye penetrasyon, koloidal ilaç taşıyıcı sistem