Atatürk döneminde Türkiye'ye gelen yabancı devlet başkanlarının ziyaretlerinin Türk basınına yansıması (1928-1938)


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İBRAHİM GÖKTAN MERİÇ

Danışman: Önder Kocatürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Mustafa Kemal Atatürk döneminde Türkiye'ye gelen yabancı ülke liderlerinin ziyaretlerinin Türk basınına yansımaları incelenmiştir. Türkiye'ye gelen yabancı devlet başkanlarının ziyaretleri Mayıs 1928-Haziran 1938 arası on yıllık bir dönemde gerçekleşmiştir. 10 farklı ülkeden toplam 15 farklı liderin gerçekleştirdiği ziyaretlerden, 7 tanesi hükümdar/kral, 8 tanesi Başbakan statüsünde liderler tarafından yapılmıştır. Tez, bu ziyaretlerin hepsini tek bir çalışmanın çatısı altında ve toptan bir bakış açısıyla inceleyip değerlendirmektedir. Bu özelliğiyle çalışmanın tarih literatürüne orijinal bir katkı sunması amaçlanmaktadır. Okurların ve araştırmacıların Atatürk döneminde yabancı ülke liderlerinin Türkiye'ye gerçekleştirdikleri tüm ziyaretleri tek bir çalışmada görmesi ve incelemesi mümkün olmaktadır. Bu sayede yabancı ülke liderlerinin Türkiye'de nasıl karşılanıp ağırlandıklarına, Türkiye'de neler yaptıklarına, Atatürk'ün liderlere karşı gösterdiği ilgiye ve daha pek çok hususa ışık tutulmaktadır. Tez, aynı zamanda Atatürk dönemi Türk dış politikasının esaslarının, bir başka deyişle Mustafa Kemal Atatürk'ün dış siyaset anlayışının ve ilkelerinin yabancı ülke liderlerinin ziyaretleri esnasında nasıl uygulandığını da bütün yönleriyle gözler önüne sermektedir. Ziyaretlerin tamamının aynı çalışmada bütünsel bir çerçevede incelenmesi pek çok açıdan karşılaştırmalı analizlerin yapılmasına da olanak sağlamaktadır. Örneğin Atatürk'ün bazı liderlere diğerlerine nazaran çok daha yakınlık ve ilgi gösterdiği, bunun Türk kamuoyuna da yansıdığı hissedilmekte ve gözlenmektedir. Çalışmada her ziyaret öncesi iki ülke ilişkilerinin geçmişi ve mevcut durumu hakkında genel hatlarıyla bilgi verilerek ziyaretlerin amaçları ve hedeflerinin daha kolay anlaşılması sağlanmaktadır. Ayrıca tezin sonuç bölümünde, Türkiye'yi ziyaret eden 15 yabancı devlet liderinin sonraki dönemde çok kısa öz geçmişlerine yer verilerek, kendi ülkelerinde ve dünya siyasetinde nasıl etki bıraktıklarının okurlar tarafından değerlendirilmesi ve hatta Mustafa Kemal Atatürk ile karşılaştırılabilmesi mümkün kılınmıştır.